Nektari i vulosur i Xhennetit

Vizitor · 1 Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:19

Vizitor

Nektari i vulosur i Xhennetit

SAFIJJURRAHMAN EL-MUBAREKFURI

N E K T A R I

I V U L O S U R

I XH E N N E T I T

STUDIM I JETËSHKRIMIT TË RESULULLAHUT

FJALA E PROFESOR ALI EL- HAREKANIT, SEKRETARIT TË PËRGJITHSHËM TË LIGËS BOTËRORE ISLAME, (RABITËS)

Falënderimi i qoftë Allahut Y, Sunduesit të botëve, Krijuesit të qiejve
dhe të tokës, Dhuruesit të territ dhe të dritës, salavati e selami i
Allahut Y qofshin mbi Muhammedin e, i cili është vulë e të gjithë
Pejgamberëve, që ka ditur të gëzojë dhe të paralajmërojë, të premtojë
dhe të kërcënojë. Allahu e ka nxjerrë njerëzimin me të nga errësira në
dritë dhe e ka shpënë në rrugën e drejtë, sirati mustekim, në rrugën e
Zotit të gjithçkaje që ekziston në qiej dhe në tokë.

A nuk po i kthehet, pra, çdo gjë Allahut?!

Kur Allahu i Lartmadhëruar e ka pajisur Pejgamberin e me shef’at
dhe i ka caktuar pozitë të veçantë ndër Pejgamberët, i ka porositur
muslimanët që ta duan atë dhe i ka bërë të dashur pasue-sit e tij. Ai
ka thënë: "Thuaju (o Muhammed!): "Nëse e doni All-llahun, atëherë ejani
pas meje, që All-llahu t’ju dojë dhe t’ju falë mëkatet..." (Ali Imran,
31)

Këto Fjalë të Allahut janë porosi për muslimanët që me tërë qenien e vet të përpiqen dhe ta duan Resulullahun e.

Arsyet për ta dashur vazhdimisht Resulullahun e shtohen shumëfish
nga dita në ditë, e ato gjenden në personalitetin, në karakterin dhe në
veprën e tij.

Andaj, që nga fillet e para të Islamit, muslimanët fuqishëm qenë
mishëruar me Resulullahun e, e imituan atë dhe çdo herë theksuan vlerat
dhe virtytet e tij, andaj filluan edhe të shkruajnë rrugën e jetës së
tij - "Siretu Resulullah e".

Jetëshkrimi i shkëlqyeshëm i Pejgamberit e bazohet në fjalët, në
veprat dhe në karakterin e tij shembullor. Aishja r.a. ka thënë:
"Sjellja e tij është sipas Kur’anit", ndërsa Kur’ani është Libri i
Alla-hut Y, Fjala e Tij universale, prandaj, kush sillet kështu, do të
jetë njeriu më i mirë, personaliteti më i formuar dhe ndër krijesat më
të dashura të Allahut Y.

Edhe sot muslimanët i bashkon dashuria e madhe dhe e pakufishme
ndaj Pejgamberit e. Pra, kush e do atë (Pejgamberin e), edhe lexon edhe
shkruan për të.

Kështu lindi ideja që të mbahet Kongresi i Parë Islam kushtuar
studimit të jetës, të punës dhe të veprës së ndershme të Resulul-lahut
e.

Ky kongres u mbajt në Pakistan në vitin 1396 h. Liga islame –
Rabita – dha shpërblime në të holla me vlerë prej 150 mijë rijalësh
sauditë për pesë veprat më të mira mbi jetëshkrimin e Resulullahut e me
këto parakushte:

1. që studimi të jetë i plotë dhe t’i përfshijë saktësisht ngjarjet historike sipas rendit kronologjik;

2. të jetë origjinal dhe i pabotuar më parë;

3. që autori të numërojë të gjitha veprat klasike, me të cilat është shërbyer;

4. që autori të shkruajë posaçërisht autobiografinë e vet të plotë,
me kualifikim profesional dhe të përmendë punimet e veta shkencore ose
veprat e botuara, nëse ka;

5. që studimi të jetë i shkruar qartë ose i shtypur;

6. të jetë i shkruar në gjuhën arabe ose në ndonjë gjuhë të gjallë;

7. studimi do të pranohet nga fillimi i muajit rebiul th-thani 1396 h. gjer në fillim të muajit muharrem të vitit 1397 h.;

8. studimi do t’i dorëzohet Sekretariatit të Përgjithshëm të
Rabitës Islame në Mekë, në zarf të vulosur, që do të regjistrohet nën
numrin e veçantë serik;

9. punimet do t’i kontrollojë komisioni i posaçëm profesional, i përbërë nga dijetarët e kësaj fushe.

Kjo proklamatë ka qenë stimulim që në konkurs të marrin pjesë të
gjithë ata të cilëve Allahu Y u ka dhuruar dashuri ndaj Resulu-llahut e
dhe që e kanë studiuar personalitetin, punën dhe veprën e tij, e veç
kësaj kanë pasur prirje për të shkruar.

Në selinë e Rabitës filluan të arrijnë punime të shkruara në gjuhën arabe, urde dhe në gjuhë të tjera.

Në konkurs arritën 171 punime, prej të cilave: 84 studime në gjuhën
arabe, 64 në gjuhën urde, 21 në gjuhën angleze, një në gjuhën franceze
dhe një në gjuhën hamite (afrikane).

Komisioni profesional, pas leximit dhe shqyrtimit të të gjitha
punimeve, zgjodhi pesë më të mirat, autorët e të cilave u shpërblyen.

Këta janë:

1. Fitues i shpërblimit të parë, profesor Safijju-r-Rahman
El-Mubarekfuri, ligjërues në UniversitetinSelefik në Indi.Vlera e
shpërblimit ishte 50 mijë r.s.;

2. Fitues i shpërblimit të dytë, dr. Mexhid Ali Kani nga
Universiteti Krahinor Islamik Nju Dehli të Indisë. Vlera e shpërblimit
40 mijë r.s.;

3. Fitues i shpërblimit të tretë, dr. Nusajr Ahmed Nasiri, rektor i Universitetit Islamik në Pakistan. Vlera 30 mijë r.s.;

4. Fitues i shpërblimit të katërt, profesor Hamid Mahmud Mensur Lemudi nga Egjipti. Vlera 20 mijë r.s.;

5. Fitues i shpërblimit të pestë, profesor Abdusselam Hashim Hafëzi nga Medina, Arabia Saudite, vlera e shpërblimit 10 mijë r.s.

Rabita shpalli emrat e fituesve në Konferencën e Parë Aziatike në
Karaçi, që u mbajt në muajin shaban të vitit 1398 h. dhe për këtë e
informoi mbarë opinionin islam.

Kjo ngjarje u shënua në Mekë në solemnitetin e organizuar nga Emir
Saud b. Abdul-Muhsin b. Abdul-Azizi, zëvendësmëkëmbës i qarkut të
Mekës, më 12 rebiul-evvel 1399 h.

Sekretariati i Rabitës, në këtë solemnitet, bëri të ditur se do
t’i botojë studimet e shpërblyera në disa gjuhë botërore. Sipas kësaj,
lexuesit të nderuar i ofrojmë veprën që ka fituar shpërblimin e parë,
të autorit shejh Safijju-R-Rahman El-Mubarekfuri, profesor në
Universitetin Selefik në Indi. Do të botohen edhe veprat e tjera të
shpërblyera, duke lutur Allahun e Lartësuar që t’i pranojë veprat tona,
të kryera posaçërisht në emër të Tij. Allahu Y është Sundues i mirë dhe
Ndihmës i mirë.

Salavati dhe selami qofshin mbi Resulullahun e, familjen e tij, as’habët e tij dhe ithtarët e tij.
_________________

Vizitor · 2 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:26

Vizitor

PARATHËNIA E BOTUESIT

Jetëshkrimi i Resulullahut e gjithnjë do të jetë pikëvrojtim historik,
burim i pashtershëm nga i cili do të frymëzohen gjenerata të tëra,
kureshtarë të etshëm, të cilët janë trashëgimtarë të pejgamberisë,
pishtarë të imanit, flakadani i të cilëve do të flakërojë përgjithmonë,
e aureoli i dritës së tyre do të përhapet vazhdimisht.

Kush e ka studiuar me përkushtim rrugën e jetës së Resulu-llahut e
dhe i ka kushtuar rëndësi të mjaftueshme vlerave të tij ideore,
meditative dhe praktike, sheh zinxhirin e pashkëputur të ngjarjeve
interesante dhe të jashtëzakonshme historike, në të cilat Resulullahu e
dhe një grup i vogël besimtarësh kanë mbizotëruar qysh në atë kohë me
shumë njohuri shkencore. Prejardhja e materies, shkaqet e gravitacionit
të Tokës dhe shumë njohuri të tjera nga Kur’ani ua kanë ngritur atyre
njerëzoren në shkallë të paparë dhe të panjohur deri atëherë në gjininë
njerëzore. Kush thellohet më tepër në jetën dhe në veprën e
Resulullahut e ndeshet me një transfor-mim misterioz nga historia e
thatë, sterile e boshe, që i ngjason shkretëtirës, në një histori të
begatë porsi toka e pasur e pjellore nga e cila mbin e më vonë rritet
njerëzorja, dituria, qytetërimi dhe bukuria.

Nga burimi i Resulullahut e njerëzit shuan etjen, nga kopshti i
tij i trëndafilave ata volën frute dhe lule aromatike. Me këto janë
ushqyer dhe janë qortuar vetëm aq sa të dihej se janë njerëz e jo
engjëj. Ke mundur t’i dëgjosh duke thënë:

"Ekziston një shkretëtirë e madhe në përqafimin e së cilës u
rritën njerëzit të cilët e pranuan Islamin dhe e përhapën atë në
hapësirat e pllakosura nga errësira, duke zhdavaritur para vetes terrin
dhe injorancën."

Veprat e Resulullahut e na flasin: "Ne e sajojmë umetin, popullin, të cilit do t’i takojë historia e botës në të ardhmen."

Historia e gjertanishme nuk njeh ndonjë personalitet si
Resulu-llahu e, i cili ka pasur durim në fatkeqësi, qëndrueshmëri në
drej-tësi, karakter të fortë dhe të qetë në vrungullimet e tundimet e
kësaj bote. Askush nuk ka qenë më i mëshirshëm, më zemërgjerë dhe më i
arsyeshëm se ai dhe askush nga njerëzit nuk ka mundur t’i kuptojë
domethëniet mbinatyrore më mirë. Atë Allahu Y e ka kriju-ar që të
mposhtë shumë fatkeqësi (mynxyra) dhe t’i përvuajë vetë.

Prandaj, Resulullahu e për historinë e njerëzimit është burim i
pashtershëm i humanizmit, ndërsa për vetë njerëzimin mbrojtës i
strukturës së këtij humanizmi dhe i zbatimit të tij në vepër.

Allahu i Lartësuar e ka vulosur zemrën e Resulullahut e nga të gjitha të metat dhe dobësitë, që nga lindja gjer në vdekje.

Duke lexuar jetëshkrimin e Resulullahut e njohim personalite-tin e
tij, tiparet e karakterit të tij, mënyrën e shprehjes e metodën e punës
së tij dhe mësojmë se Allahu Y gjithnjë ka qenë mirëdashës ndaj tij:
Udhëzues, Ndihmës dhe Mbrojtës i tij. Islami ka qenë feja e të
Dërguarit, ndërsa Kur’ani udhërrëfyes i tij.

Krahas kësaj do të kuptojmë se njeriu nuk është në gjendje të
arrijë qëllime të larta morale dhe vlera njerëzore ndryshe nga
shembulli i Resulullahut e i cili, para së gjithash, ka qenë njeri e
pastaj nismëtar i humanizmit dhe i përparimit shoqëror.

Tërë jeta e Resulullahut e është caktuar dhe rregulluar sipas
dispozitës hyjnore. Sikur cilësitë e tij Allahu Y t’i ketë krijuar në
një kohë, pastaj t’i ketë varur ato, në mënyrë që gjatë jetës dhe sipas
nevojave të caktuara t’i ketë marrë nga koha dhe ta ketë stoli-sur të
Dërguarin e Vet. Kjo i ngjason bimës e cila merr dritën e diellit nga
qielli, pa të cilën s’mund të ketë jetë.

Një komponent i rëndësishëm i personalitetit të Resulullahut e ka
qenë oratoria, e cila nuk i ka munguar atij populli të paarsimuar arab.
E folura e Resulullahut e, fjalët dhe mendimet e shprehura të tij të
shpiejnë në kopsht të begatshëm me fruta të llojllojshme. Kur hyn në
këtë kopsht, ndien se gjithçka rreth teje frymon dhe të duket se rreh
vetëm një zemër.

Çdo fjalë dhe çdo mendim i Resulullahut e përmban në vetvete
porosi. Nëse e kupton këtë, atëherë do të të përtërihet vullneti
përjetë. Ai të magjeps me mënyrën e të shprehurit: qetas, sinqe-risht,
durueshëm dhe me plot ndjenja. Pastaj, pa u ngutur lexuesi bie nën
ndikimin e tij, andaj gradualisht humanizohet. Ai te lexuesi edukon dhe
kultivon njerëzoren, pastaj Allahu Y i dhuron kujt të dojë Vetë një
pjesë nga Drita e Tij. E folura e Resulullahut e na është aq afër, sa
edhe vetë shpirti i njeriut, e njëkohësisht na është aq larg, saqë s’e
dimë se çka është shpirti në realitet. Ai ka zgjidhje për çdo problem,
ofron shtegdalje nga çdo situatë e vështirë dhe udhëzon në shtigjet e
ndriçuara nëpër të cilat duhet ecur.

Ndërsa lexojmë fjalët e Resulullahut e, e humbim perceptimin e
kohës e të hapësirës dhe, të thelluar në domethënien e atyre fjalëve,
përjetojmë praninë e tij, na bëhet sikur është këtu mes nesh, në bisedë
të drejtpërdrejtë. Kur në tekstin e vet fut ndonjë ide të re, fjalët e
tij menjëherë marrin kuptim të ri. Ne e kuptojmë Pejgamberin tonë e aq
sa jemi me të, aq sa e pranojmë atë dhe aq sa dëshirojmë ta kuptojmë
atë. Nëse ndalemi diku, atëherë edhe ai ndalet, e nëse vazhdojmë, edhe
ai vazhdon. Atë çka e kemi zbatuar ndaj tij, edhe ai e ka plotësuar
ndaj nesh. Në mënyrën e vet të shprehjes, Resulullahu e nuk ka atë që
kanë shumica e oratorëve botëror. Në gjuhën e tij nuk ka vrazhdësi,
cinizëm, dykuptimësi e as humor të zi. Ai nuk i ka lejuar vetes të
flasë çka kanë dashur ose çka i kanë diktuar të tjerët. Fjala e
Resulullahut e është thënë ose është shprehur për ta mbartur
domethënien a porosinë e cila duhet të jetësohet. Ai flet me zemër, e
cila rrezaton iman, dhe me Kur’an. Pas fjalëve të tij qëndron Allahu i
Lartësuar.

Sido që të jetë, kjo është formula sipas së cilës duhet të jetojë
njeriu. Jeta, fjalët dhe vepra e Pejgamberit të Allahut duhet të jenë
shembull për çdo njeri, sidomos kur dihet se ai, që nga lindja e gjer
në vdekje, ka ecur shtigjeve të Islamit të pastër. Jeta e tij nuk ka
njolla që të mund të formohet bindje e kundërt. Këtu nuk ka hamendje.

Prandaj theksojmë se e tërë jeta e Resulullahut e, fjalët dhe
veprat e tij, duhet të kenë rëndësi për besimtarin sikurse ka rëndësi
zemra e vet, pa të cilën as që do të mund të jetonte. Hija e tij duhet
ta ndjekë atë si ndërgjegjja që udhëhiqet nga arsyeja. Ne me vetëdije
nuk mund t’i ikim hijes sonë, e as ndërgjegjes sonë, andaj me vetëdije
nuk guxojmë të largohemi nga Resulullahu e.

Duhet të përpiqemi për ngritjen shpirtërore dhe morale që
qëndrojnë më lart se ambiciet materiale dhe robërimi i dynjallëkut.
Shpirti nuk mund të fluturojë dhe të ngrihet në lartësi, përderisa
njeriu nuk e kupton qëllimin e lindjes, të jetës, të vdekjes dhe të
ringjalljes së vet. Këtë mund ta kuptojë vetëm ai që ka pasur për
Pejgamber Resulullahun e.

Umeti ynë e ka fenë dhe Pejgamberin si asnjë popull tjetër.
"Allahu Y na ka dërguar për të nxjerrë atë që dëshiron nga robërimi
ndaj njeriut në robërim dhe adhurim ndaj Sunduesit të të gjithë
njerëzve, nga padrejtësia e feve në drejtësinë e Islamit dhe nga
padrejtësia e kësaj bote në gjerësitë e kësaj dhe të asaj bote."

Këto fjalë forcojnë imanin e njeriut. Ato rrezatojnë dritë dhe
japin shpresë. I ka shqiptuar personi i edukuar nga udhërrëfyesi ynë
dhe mësuesi i parë, e, personi i cili e ka kuptuar qëllimin e jetës së
vet dhe ka punuar në sendërtimin e atij qëllimi. I këtillë duhet të
jetë secili që dëshiron t’i bashkohet varganit të besimtarëve të
vër-tetë në rrugën e tyre të gjatë.

Për shkak të rëndësisë së madhe që ka "Sira" në jetën e çdo
muslimani, për të kaluarën ose për të sotmen, janë shkruar shumë libra
në të cilat jeta e Resulullahut e është prekur nga aspekte të ndryshme,
në mënyrë tematike ose metodologjike. Por vetëm disa janë librat mbi
jetën dhe veprën e Resulullahut e,të cilat dallohen për stilin
tregimtar të shkrimit, e krahas kësaj autorët u janë përm-bajtur me
besnikëri ndodhive historike dhe të dhënave të sakta autentike, që i
mundëson lexuesit t’i lexojë ato me lehtësi, që t’i kuptojë tërësisht
dhe t’i studiojë pa kurrfarë të metash.

Ky libër me titull në gjuhën arabe "Er-Rehiku-l-Mehtumi", në
gjuhën tonë do të mund të përkthehet si: "Nektari i vulosur i Xhenetit"
ose "Nektari i vulosur", shkruar nga profesor Safijju-R-Rahman
El-Mubarekfuri nga India dhe bën pjesë në librat e veçantë, me
kronologjinë e vet të ngjarjeve. Këtu është shprehur përfshirja e
tërësishme e "Sirës" së pastër pa fije dyshimi a pavërtetësie, të cilat
janë komponente përcjellëse në disa vepra. Gjithashtu ky libër është i
kapshëm për opinionin e gjerë të lexuesve, sikurse edhe për
hulumtuesit, profesioni i të cilëve është "Sira". Secili do të gjejë
aty atë që dëshiron për vete. Andaj, kjo vepër ka fituar çmimin e parë
në konkursin e Rabitës "Për Siren më të mirë".

Duhet të nënvizojmë se ky libër është vetëm vazhdim i përpjekjeve
të mëdha që kanë bërë shkencëtarët e Indisë gjatë shumë shekujve, për
ruajtjen e traditës islame, duke kultivuar shumë shkenca islamike. Janë
të njohura arritjet e tyre origjinale në fushën e tefsi-rit, të
hadithit, të Sires dhe të shkencave të tjera të hadithit.

Dhe, teksa botojmë këtë libër për muslimanët e Lindjes dhe të
përëndimit, e lusim Allahun Y që ta përdorin këtë. Allahu e di se çfarë
qëllimi ka çdo njeri!
_________________

Vizitor · 3 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:27

Vizitor

POZITA E ARABËVE DHE E POPUJVE ARABË

Siretu Resulullahu ose Jetëshkrimi i Resulullahut e është interpretimi
i vërtetë i Shpalljes së Kur’anit dhe i porosisë të cilën Pejga-mberi e
ia komunikoi mbarë njerëzimit. Kjo Shpallje është udhërrëfyesi me të
cilin Allahu Y i ka nxjerrë njerëzit nga errësira në dritë, nga
idhujtaria në besimin në një Zot.

Prandaj, është e pamundur të përfytyrohet në tërësi fuqia
madhështore e Shpalljes së Allahut Y, vetëm nëse krahasohet gjendja që
i ka paraprirë Shpalljes me gjendjen që ka rezultuar nga ndikimi dhe
fuqia e saj. Nga ky aspekt sjellim kapitullin për popujt arabë dhe
ndodhitë historike para Islamit, e pastaj kapitullin mbi situatën
historike të periudhës në të cilën paraqitet Muhammedi e.

Pozita e arabëve

Fjala El-Areb në gjuhën shqipe do të thotë shkretëtirë, stepë, tokë
jopjellore, pa ujë dhe pa bimë. Me këtë emër, që nga kohët e lashta,
është quajtur Gadishulli Arabik, si edhe banorët e këtij vendi, të
cilët e kanë atdhe.

Gadishulli Arabik nga përëndimi kufizohet me Detin e Kuq dhe me
një pjesë të Gadishullit të Sinajit, nga lindja me gjirin Arabik dhe me
një pjesë të madhe të Irakut Jugor. Në jug gjendet Deti Arabik, i cili
është vazhdim i Oqeanit Indian. Në veri kufizohet me Sirinë dhe me një
pjesë të Irakut. Sipërfaqja arrin deri në një milion - një milion e
treqind mijë milje katrorë. (rreth 3 milionë km2) Gadishulli Arabik zë
një vend shumë të rëndësishëm gjeostrategjik në atë pjesë të botës.

Përbërja natyrore e tokës është zallore, pa kurrfarë pasurish
natyrore që do t’i joshte të huajt ta kolonizonin këtë vend. Prandaj
Gadishulli Arabik ka mbetur i pamposhtur dhe i mbrojtur vetvetiu, që
nga kohët më të lashta e gjer më sot. Edhe banorët e këtij Gadishulli
kanë qenë gjithnjë të lirë dhe të pamposhtur, përkundër faktit se ishin
të kufizuar me fuqitë më të mëdha botërore të asaj kohë: me Bizantin
dhe Persinë.

Pozita strategjike e Gadishullit Arabik është e rëndësishme për
tërë rajonin e Azisë Juglindore. Gjendet midis dy kontinenteve të
njohura me emrin Bota e Vjetër. Kufizimet nga toka dhe deti. Kufiri i
tij veriperëndimor është port prej nga hyhet në Afrikë, ndërsa kufiri
verilindor është çelës për Evropën. Ana lindore u hap derën joara-bëve,
kështu që lidhja me Indinë dhe me Kinën është njëkohësisht edhe lidhja
me Lindjen e Largët. Nga kufiri verior, ky Gadishull, lidhet me Lindjen
e Afërt. Për shkak të pozitës së tillë gjeografike të Arabisë, veriu
dhe jugu i saj kanë qenë porte për popujt e tjerë, kanë qenë qendra
tregtare, kulturore, arsimore, fetare dhe qendra të artit.

Popujt arabë

Historianët i ndajnë arabët në tri grupe sipas origjinës:

1. Arabët El-Baide, ose arabët autoktonë të këtij Gadishulli, për
prejardhjen e të cilëve nuk ka të dhëna të mjaftueshme me shkrim. Atyre
u takojnë fiset: Ad, Themud, Tasëm (degë e fisit të zhdukur Ad në
Jemen), Xhedis, Amlak dhe disa fise të tjera. Këta në realitet janë
arabët beduinë.

2. Arabët El-Aribe, të cilët janë me origjinë nga Ja’reb bin Jeshxhel bin Kahtani, andaj quhen edhe arabë Kahtanije.

3. Arabët El-Mustar’ebe, të cilët e kanë origjinën nga Ismaili, dhe quhen arabë Adnanije.

Arabët Kahtanije ose El-Aribe, kanë ardhur nga jugu i Arabisë.
Djepi i tyre është Jemeni. Familjet e tyre janë degëzuar me lidhje
martesore dhe dy nga fiset më të njohura janë:

a) Humejr, me familjet më të njohura: Zejdull-Xhumhur, Kuda’at dhe Sekasik;

b) Kehlan, me familjet më të njohura: Hemdan, Enmar, Tajj,
Midhhaxh, Kinda, Laham, Xhidham, El-Ezd, El-Evs, El-Hazrexh, ndërsa
pasardhësit e Xhefnit kanë qenë sundimtarë të Shamit, përkatësisht të
Sirisë, të Palestinës dhe të Jordanisë. Fisi Kehlan nga Jemeni është
shpërngulur në të gjitha viset e Arabisë, menjëherë pas shpërthimit të
pendës Arim. U bënë tregtarë të njohur, por tregtia u dështoi pasi
Bizanti zaptoi rrugën detare, ndërsa rruga tokësore u rrënua pas
pushtimit të Egjiptit dhe të Sirisë.

Fiset jetonin kryesisht në marrëdhënie të mira, por ngandonjëherë
edhe të këqija. Ndërkaq, gjithnjë garonin se cili do të ishte më i miri
dhe cili do të fitote famë më të madhe. Ndërmjet tyre gjithnjë
mbretëronte fryma e rivalitetit. Ndodhte që mes tyre të formonin edhe
lidhje gjaku me anë të martesave, siç ka ndodhur me Humejrët dhe me
Kehlanët. Populli Kehlan është shpërngulur në të katër anët, prej tyre
rrjedhin këto katër grupe të pasardhësve:
_________________

Vizitor · 4 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:29

Vizitor

1. El-Ezdët

Sipas mendimit të kryeparit të tyre, Umran b. Amrit, ata u shpërngulën
në të gjitha anët. Udhëtuan nga Jemeni në veri të Arabisë. Njihen edhe
vendet ku janë vendosur pas shpërnguljes së fundit. Thalebe b. Amër
El-Ezdi vajti në Hixhaz dhe vendoset midis vendeve Thalebije dhe
Dhi-K**. Kur iu rrit i biri, u forcua dhe e mori botën në sy. Arrin të
vendoset në Medinë. Pasardhësit e tij janë: El-Evs, El-Hazrexh, djemtë
e Harith b. Thalebit.

Harith b. Amri, nga fisi Huza’ah, ndahet prej tyre dhe arrin në
rajonin e Hixhazit. Vendoset në rrugën Edh Dhahran. Fisi i tij, pasi
pushtoi Haremin dhe Mekën, i zgjodhi këto si vendbanime për vete, ku
prej andej dëboi Xherahimët, banorët e lashtë autoktonë. Amran b. Amri
shkoi në Amman (Jordani), ku vendoset me familjen e vet.

Xhefre b. Amri shpërngulet në Sham, ku mbetet të jetojë me
familjen e vet. Prej tij rrjedhin mbretërit e Gassanit, të cilët e
marrin emrin nga uji Hixhaz (pus midis Remeit dhe Zeabetit), ku qe edhe
vendbanimi i tyre i parë, para se të shkonin në Sham.

2. Lahamët dhe Xhedhamët

Nga fisi i parë është pasardhësi Nasër b. Rebia, nga i cili rrjedhin mbretërit e Menadhirit në Hajër.

3. Benu Tajjët

Pas shkuarjes së El-Ezdëve, Benu Tajjët nisen për në veri. Vendosen
në dy kodra, Exha dhe Selma, andaj që të dyjat i quajtën kodrat e
Tajjit.

4. Kindamët

Ata vendosen në rajonin e Bahrejnit, pastaj u detyruan me dhunë ta
braktisnin këtë vend. Shkojnë në Hadramevt e pastaj edhe në Nexhd, ku
formojnë një shtet me rëndësi të madhe strategjike, por ky shtet së
shpejti shkatërrohet pa lënë kurrfarë gjurme. Kindamët i takojnë fisit
Kuda’at me origjinë nga Humejri, megjithëse ka mendime të ndryshme për
origjinën e tyre. Ata, pas braktisjes së Jemenit, vendosen në
shkretëtirën e Irakut.
_________________

Vizitor · 5 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:30

Vizitor

Arabët Mustar’ Ebe

Ata rrjedhin nga stërgjysh Ibrahimi u, me origjinë nga viset irakiane,
saktësisht nga qyteza "Ir" e cila ndodhej në bregun përëndimor të lumit
Eufrat, në afërsi të Kufës. Gërmimet dhe trashëgimia e këtij vendi të
rëndësishëm historik janë përshkruar hollësisht dhe ruhen në libra. Po
ashtu janë ruajtur edhe shënimet mbi origjinën e familjes së Ibrahimit
e dhe për ndodhitë shoqërore e fetare të asaj kohë.

Nga historia është e njohur se Ibrahimi e është shpërngulur nga
vendi "Ir" në vendin Haran apo Hiran, prej këndej ka shkuar në
Palestinë. Palestinën e ka zgjedhur si qendër për ushtrimin e misionit
të vet, por udhëtonte përkohësisht në vende të tjera e përsëri kthehej
aty.

Burimet përmendin se një herë ka udhëtuar në Egjipt te faraoni, i
cili është orvatur t’i bënte intrigë dhe ligështi gruas së tij, por
Allahu Y këtë intrigë ia ktheu atij. Faraoni vëren se sa e devotshme
ishte Sara ndaj Allahut Y, andaj ia jep vajzën e vet, Haxheren, si
shërbëtore. Sara e merr Haxheren në shërbim, pastaj e marton me
Ibrahimin e. Kështu Haxherja bëhet gruaja e dytë e Ibrahimit e, me këtë
rast dështon intriga e faraonit.

Ibrahimi e kthehet në Palestinë dhe Allahu Y nga Haxherja i dhuron
Ismailin. Sara, gruaja e tij e parë ishte xheloze, andaj përpiqej t’ia
mbushte mendjen që ta linte Haxheren dhe fëmijën e saj të vogël,
Ismailin. Ai nuk deshi të ndahej nga Haxherja, por për t’i plotësuar
dëshirën Sarës, e dërgon këtë në Hixhaz dhe që të dy i la në një luginë
jopjellore, afër shtëpisë së Shenjtë Bejtul-Muharrem, e cila asokohe
ekzistonte në formën e një grumbulli të ngritur prej gurësh e rëre, të
cilën herë pas here e rrihte era nga të dyja anët.

Ibrahimi e i la këta nën hijen e një palmeje, në afërsi të
Zem-zemit të sotëm, i cili nuk ekzistonte atëbotë. Ky vend ndodhet në
majë të Mesxhidul-Haramit të sotëm.NëkohëneHaxheres, e tëra ka qenë
shkretëtirë. U la ushqim dhe ujë e pastaj u kthye në Palestinë.

Haxherja dhe djali i saj i vogël qëndruan disa ditë në
shkretëtirë, derisa iu harxhua ushqimi dhe uji. Pastaj, me vullnetin e
Allahut Y, uji filloi të buronte nga rëra - burimi Zem-zem, i cili ua
shoi etjen dhe njëkohësisht u bë burim i jetës së tyre.

Rrëfimi për Haxheren dhe për Ismailin është i gjatë dhe i njohur.

Atëbotë aty arrin fisi Jemanit, i quajtur Xhurhum, apo brezi i dytë
i tyre, dhe me lejen e Haxheres, nënës së Ismailit, u vendosën në
truallin rreth Zem-zemit. Thuhet se fisi Xhurhum më parë ka jetuar në
shpatinat e maleve të Mekës së sotme. Buhariu, në koleksionin e vet të
haditheve, thotë qartë se ky fis është vendosur në rajonin e Mekës së
sotme pas Ismailit, para moshës madhore të tij, se ata zbrisnin nga
malet në këtë luginë, por në mungesë të ujit nuk ishin vendosur aty më
herët.

Ibrahimi e herë pas here vinte në Mekë për të vizituar familjen e
vet të braktisur. Nuk dihet saktësisht numri i këtyre udhëtimeve, por
historia ka shënuar katër. Allahu Y përmend në Kur’an se Ibrahi-mi e
kishte ëndërruar se duhej ta therte (flijonte) djalin e tij, Ismai-lin,
andaj kur deshi ta bënte këtë, Allahu Y tha: "Dhe, kur ata të dy u
dorëzuan, e ai e shtriu me ballë përtokë, Ne e thirrëm: "O Ibrahim!Ti e
realizove ëndrrën!Ne,metëvërtetë,kështu i shpër-blejmë ata që bëjnë
vepra të mira. Kjo, me të vërtetë, ishte një sprovë e qartë!" Dhe Ne e
shpaguam atë me një kurban të madh..." (Es-Saffat: 103-107).

Në Gjenezë, në librin e parë të Dhiatës së Vjetër, thuhet se
Ismaili ishte trembëdhjetë vjet më i madh se Is’haku. Tregimi dëshmon
se kjo ka ndodhur para lindjes së Is’hakut, sepse lajmi i parë për
Is’hakun përmendet pas rrëfimit të shkruar në tërësi mbi Ismailin. Në
këtë rrëfim përmendet së paku një udhëtim i Ibrahimit e para mo-shës
madhore të Ismailit, ndërsa tri udhëtime të tjera i përmend Buhariu,
transmetuar nga Ibni Abbasi r.a., e ky drejtpërdrejt nga Resulullahu e.

Ismaili rritet dhe bëhet një djalosh i bukur e i pashëm. Gjuhën
arabe e mëson nga fisi Xhurhum. Këta e pëlqejnë shumë, andaj e martojnë
me një vajzë nga fisi i tyre. Ndërkohë i vdes nëna dhe Ibrahimi e u nis
nga Palestina për të vizituar Haxheren dhe të birin, Ismailin.

Në Hixhaz arrin pas martesës së Ismailit. E kërkon Ismailin në
shtëpi, por nuk e gjen, aty takon vetëm bashkëshorten e tij, me ç’rast
e pyet për Ismailin, si ishte dhe si jetonte. Ajo i ankohet për
varfëri, e Ibrahimi e e porosit atë që t’i thoshte Ismailit ta ndërrojë
pragun e shtëpisë. Ismaili e kupton porosinë e babait dhe ndahet nga
kjo grua e martohet me një tjetër, me të bijën e Mudad b. Amrit,
kryeparit të moçëm të fisit Xhurhum. Pas kësaj martese të Ismailit,
Ibrahimi e përsëri vjen për vizitë dhe përsëri nuk e gjen Ismailin në
shtëpi, andaj e pyet gruan e tij se si është dhe si jeton. Ajo
falënde-roi Allahun Y për çdo gjë, e ai porosit Ismailin që kësaj radhe
të për-forcojë pragun e shtëpisë. Pastaj Ibrahimi e kthehet në
Palestinë.

Ibrahimi e vjen për të tretën herë dhe e gjen Ismailin duke
mprehur shigjeta nën kurorën e një druri, afër burimit Zem-zem. Nisen
drejt njëri tjetrit, sikur djali ndaj babës ashtu edhe baba ndaj
djalit. Takimi i tyre më në fund u bë pas një kohë shumë të gjatë.
Babai plak e kishte të vështirë t’i fshihte lotët e gëzimit para birit
të vet, edhe i biri i ndershëm dhe i mirë nuk mund ta fshihte gëzimin
paratij.Një kohë ata qëndruan së bashku. Kësaj here hodhën theme-let
mbi të cilat ngritën Ka’ben. Ibrahimi e u komunikoi njerëzve ta kryenin
haxhin, ashtu siç kishte urdhëruar Allahu Y.

Allahu Y i dhuroi Ismailit dymbëdhjetë djem. Djemtë e tij
quheshin: Nabit apo Nabajot, Kajdar, Edbail, Mibsham, Mishma’a, Devmen.
Misha, Hudad, Jetmen, Jatur, Nefis dhe Kajdeman.

Prej tyre u shtuan dymbëdhjetë fise. Në fillim që të gjithë
qëndronin në Mekë. Merreshin me tregti. Udhëtonin rrugëve tregtare në
relacionin përgjatë Jemen-Sham-Egjipt dhe anasjelltas. Pas një-farë
kohë këto fise shpërngulen në mbarë Arabinë, madje edhe jash-të saj.
Shumë prej tyre harrohen, përveç fiseve Nabit dhe Kajdar. Në veri të
Hixhazit lulëzoi kultura e El-Enbatëve. Ky popull krijoi një pushtet të
fortë, të cilit iu nënshtruan fiset përreth. Kryeqendrën e kishin në
Batra. Askush nuk guxonte t’u kundërvihej, gjersa erdhën bizantinët, të
cilët i nënshtruan.

Profesor Sulejman En-Nedeviu, në studimin e vet shkencor,
parashtron mendimin se prijësit e fisit Gassan (Gassasinë), sikurse
edhe ensarët nga fisi El-Evs dhe El-Hazrexh, nuk e kanë prejardhjen nga
kahtanët, por nga familja e Nabit b. Ismailit, këtë e dëshmojnë
gjur-mët e tyre historike në ato vende.

Bijtë, përkatësisht pasardhësit e Kajdarit, kanë mbetur në Mekë,
ku edhe janë familjarizuar. Brezit të tyre i takojnë Adnani dhe i biri
i tij, Me’adi. Nga ky i fundit arabët Adnanijë kanë mbajtur në mend
origjinën e vet. Adnani është gjyshi i njëzetenjëtë në brezin familjar
të Resulullahut e. Është shënuar se Resulullahu e gjatë përmendjes së
origjinës së vet, ka ardhur gjer tek Adnani, e atëherë është ndalur
duke thënë: "As shkruesit nuk do të ishin të sigurt për babanë para
Adnanit." Në të kaluarën ai nuk ka shkuar më larg se Adnani. Me këtë
pajtohen edhe shumë dijetarë, andaj në origjinën e Resulullahut e nuk
shkojnë përtej Adnanit, duke u bazuar në hadi-thin e përmendur. Ata
thonë se nga Adnani e gjer tek Ibrahimi e ekzistojnë dyzet brezni.

Pasardhësit e Me’adit janë shtuar nga i biri i tij Nezari, i vetmi
pasardhës i tij mashkull. Ai ka pasur katër djem, nga të cilët rrjedhin
katër fise: Ijjad, Emmar, Rebiah dhe Mudar. Dy të fundit janë
nume-rikisht të mëdha dhe të njohura në histori për nga fama dhe
autori-teti.

Në kohën paraislamike, nga fisi Rebiah, dolën personalitete të
rëndësishme historike. Këta janë: Esed b. Rebia, Abdul-Kajsi, dy djemtë
e Vailit: Bekri dhe Taglubi, pastaj Hanife etj.

Populli Mudar, me lidhje martesore dhe numerikisht i shumtë, u nda
në dy fise të mëdha: Kajs b. Mudar dhe Ilijas b. Mudar. Nga Kajs b.
Mudari pasojnë fiset: Benu Sulejm, Benu Havazin, Benu Gaffan, ndërsa
nga Gaffanët janë: Abesi dhe Dhubjan Eshxh’i dhe Gani b. Easari.

Nga Ilijas b. Mudari pasojnë: Temim b. Merre, Hudhejf b. Mudrike, Benu Esed b. Hudhejme dhe pasardhësit e Ken’aneh b. Hudhejmes.

Nga Ken’aneti pasojnë kurejshët, siç janë djemtë e Fihër b. Malik
b. Nadar b. Ken’anetit. Kurejshët me kohë u ndanë në shumë fise, e më
të njohurat janë: Xhuhm, Sehm, Adijj, Mahzum, Tejmi, Zehra, ndërsa
pasardhësit e Kussaj b. Kelabit janë Abduddar b. Kussaji, Abdu Menaf b.
Kussaji dhe Esed b. Abdul-Uzza b. Kussaji.

Fisi Abdu Menaf degëzohet në katër familje: Abdu-sh-Shems, Neufel,
El-Muttalib dhe Hashim. Prej familjes Hashim, Allahu Y zgjo-dhi
Pejgamberin tonë, Muhammedin e, djalin e Abdullah b. Abdul-Muttalib b.
Hashimit. Resulullahu e ka thënë: "Allahu e ka zgje-dhur Ismailin nga
bijtë e Ibrahimit, Ken’anin nga bijtë e Ismailit, kurejshët nga bijtë e
Ken’anit, ndërsa nga kurejshët ka zgjedhur Benu Hashimitët, e mua nga
Benu Hashimitët."

Transmetohet nga Abbas b. Abdul-Muttalibi, i cili ka thënë:
"Resulullahu e ka thënë: "Allahu i ka krijuar krijesat, e mua më ka
zgjedhur me origjinë nga brezi më i mirë, nga fisi më i mirë dhe nga
familja më e mirë. Unë jam, pra, më i miri si nga virtytet ashtu dhe
nga origjina." Kur u zgjerua fisi Adnanit, ata u shpërndanë në tërë
Arabinë. Janë vendosur nëpër shpatie të kodrave dhe nëpër lugina
pjellore. Pasardhësit e Bekër b. Vailit, Abdul-Kajsit, dhe pasardhësit
e Temimit u vendosën në Bahrejn dhe mbetën aty.

Fisi Benu Hanife b. Sa’d b. Ali b. Bekër u vendos në Jemame dhe në
qytezat përreth, ndërsa pasardhësit e tjerë të Bekër b. Vailit u
vendosën në trevat prej Jemames në Bahrejn, gjer te portet Sejf dhe
Kazimet në bregdet dhe në shpatiet e rajonit Sevad në Irak. Fisi Taglib
u vendos në luginën e lumit Eufrat. Disa familje kanë jetuar së bashku
me fisin Bekër. Fisi Benu Temim u vendos në fshatrat e Bas-rës. Benu
Sulejmët (Selimët) mbetën në afërsi të Medinës në lugi-nën Vadil-Kura
dhe Hajber në lindje të Medinës deri te dy kodrat (Xhebe-lejn), të
cilat shtrihen deri në El-Xherre. Në Taif u vendos fisi The-kaf, kurse
fisi Havazin, në lindje nga Meka, në shpatiet e Evsasit në rrugën midis
Mekës dhe Basrës. Benu Esedët u vendosën në pjesën lindore të Tejmit
dhe në përëndim nga Kufa, mes tyre ishin shtëpitë e Buhtur b. Tajjit.
Largësia prej tyre gjer në Kufe ishte pesë ditë ecje në këmbë. Dhubjani
u vendos midis Tejmit dhe Havranit. Fami-lja e Ken’anit mbeti në Tuham,
ndërsa Mekën dhe luginën e saj e banuan kurejshët, të cilët, pasi ishin
të përçarë, i bashkoi A’ta-Kus b. Kulabi, që i bëri të njohur e me famë
qysh para Islamit.

PUSHTETI DHE UDHËHEQJA TEK ARABËT

Meqenëse duhet të flasim për gjendjen e arabëve para Islamit,
vendosëm të japim një pasqyrë të shkurtër të historikut arab, shtetit
dhe besimit të tyre, në mënyrë që t’i kuptojmë më lehtë ngjarjet dhe
ndodhitë e jashtëzakonshme në kohën e shpalljes së Islamit.

Gjatë kohës së shpalljes së Islamit, në Gadishullin Arabik mbretëronin dy shtresa shoqërore:

a) Mbretërit e kurorëzuar, të cilët nuk gëzonin pavarësi;

b) Paria dhe udhëheqja e fiseve, të cilët i gëzonin të gjitha
privilegjet, sikurse dhe mbretërit, por, ndryshe nga shumica prej tyre,
ata ishin të pavarur. Rrallëherë kryeparët e fiseve i nënshtroheshin
mbretit. Mbretërit e kurorëzuar ishin sundimtarët e Jemenit, pastaj
sundimtarët e familjes Gassan dhe sundimtarët e El-Hajrit. Sundim-tarët
e tjerë të Gadishullit Arabik nuk kishin kurorë.
_________________

Vizitor · 6 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:31

Vizitor

Pushteti në Jemen

Populli më i vjetër i Jemenit është populli seb’e. Ata u takojnë
arabëve Arebe. Për ta kemi mësuar mjaft nga gërmimet arkeologjike të
Evrit rreth shekullit XXV para lindjes së Isait e, ose para erës së re.
Shkallën e lartë të qytetërimit e kanë arritur në shekullin XI p.e.r.

Epokën e sundimit të tyre mund ta ndajmë në katër etapa:

1. Kjo periudhë arrin të shënohet gjer në vitin 650. p.e.r. Sundimtarët e kësaj periudhe janë quajtur "Seb’ejët e Fortë".

Kryeqendra e tyre ka qenë qyteti Sarvah, gërmadhat e të cilit
gjenden një ditë udhëtimi nga qyteti M’areb ose Harib. Në kohën e
sundimtarëve seb’eit kishte filluar ndërtimi i pendës së famshme, të
njohur me emrin "Seddu Me’reb", e cila kishte rëndësi të madhe
historike për Jemenin. Dihet se Seb’ejët kanë qenë pushtues të mëdhenj,
prandaj gjatë kohës së sundimit të tyre kanë pasur shumë koloni në
Arabi dhe jashtë saj.

2. Periudha e dytë nga viti 650. p.e.r. Në këtë periudhë mbretërit
mohuan emrin "Seb’ejët e Fortë" dhe u quajtën "Mbretërit nga Seb’eja".
Si kryeqytet caktojnë M’arebin, në vend të Sarvahit, gërmadhat e të
cilit ekzistojnë gjashtëdhjetë millje larg nga ana lindore e San’it.

3. Periudha e tretë zgjat prej vitit 115 p.e.r. e gjer në vitin
300 të erës së re. Seb’enë e sundojnë Himjerët, të cilët pushtojnë
qytetin Rejdan, e bëjnë kryeqytet të vetin dhe e riemërtojnë me emrin
"Dhaffar". Gërmadhat e Dhaffarit ekzistojnë në kodrën Midver afër
Jeremit.

Që nga kjo periudhë, Seb’eajtë dhe shteti i tyre fillojnë të
dobësohen dhe të bijnë në dekadencë. Ata humbën tregun në veri të
Hixhazit, kështu që u shkatërrua tregtia e tyre. Ndërkohë Bizanti, pasi
pushtoi Egjiptin, Sirinë dhe Shamin, mbizotëron me tregtinë detare dhe
me tregun e Hixhazit verior. Edhe përleshjet ndërfisnore ndikojnë në
shkatërrimin e rrjetit tregtar të Seb’ejëve. Të gjitha këto ndikuan
edhe në shpërnguljen e shpejtë të familjes Kahtan, të cilët filluan të
emigrojnë në vise të ndryshme të Arabisë.

4. Periudha e katërt zgjat nga viti 300. i erës së re e gjer në
përhapjen e Islamit në Jemen. Kjo periudhë është e shënuar me
përmbysje, konflikte dhe me luftëra qytetare, që u mundësuan të huajve
t’i nënshtrojnë ata dhe t’i lënë pa liri.

Në këtë kohë Bizanti hyn në Aden, dhe abisinasit me ndihmën e tyre
pushtojnë Jemenin, për të parën herë në vitin 340, duke shfrytëzuar
përleshjet ndërmjet fiseve Hemdan dhe Himjer. Pushteti i
abisinasvezgjati gjer në vitin 378,pastaj Jemeni fitoi përsëri
pavarë-sinë.

Ndërkaq, atëbotë në pendën M’areb fillojnë të paraqiten
plasaritje, e cila së shpejti shpërtheu dhe shkaktoi përmbytje të
madhe. Për këtë përmbytje na flet Kur’ani a.sh., siç flet edhe për
përmby-tjen e qytetit Irem, që ka ndodhur në vitin 450 apo 451. Nga kjo
katastrofë e madhe rrënohet qyteti Amran dhe banorët detyrohen të
arratisen, duke e braktisur atë.

Në vitin 523, udhëheqësi hebraik Dhu-Nuvas, përgatit ushtrinë e
vet dhe niset në një fushatë të madhe kundër të krishterëve të
Nexhranit. Ai orvatet që t’i kthejë me presion nga Krishterimi. Pasi
ata refuzojnë ta bëjnë këtë, ai urdhëron të hapen hendeqe dhe aty të
hidhen të krishterët dhe të digjen të gjallë. Për këtë ngjarje flet
Kur’ani në suren "El-Buruxh". Allahu Y thotë:

"Mallkuar qofshin ata që kanë hapur hendeqe." (El-Buruxh: 4)

Kjo ka qenë periudha e depërtimit të vrullshëm të Krishterimit në
Lindje, kjo valë përfshin edhe Arabinë. Kjo ishte periudhë e ndritshme
e Perandorisë Romake, e cila zgjerohej me të shpejtë.

Bizantinët i ngritën abisinasit, ua përgatitën anijet dhe dërguan
afro shtatëdhjetë mijë luftëtarë që të zbarkojnë në Arabinë Jugore.

Kështu abisinasit e krishterë pushtojnë Jemenin për të dytën herë
në vitin 525 nën udhëheqjen e Orijatit. Orijati mbetet në Je-men, i
kurorëzuar nga mbreti i Abisinisë, gjersa e zëvendësoi Ebrehe-ja,
mëkëmbësi abisinas në Jemen, i cili ishte njëri nga komandantët e
Orijatit.

Ebreheja është njeriu që nisi ushtrinë me elefantin që të rrënojë
Ka’ben. Ky dhe ushtarët e tij janë të njohur në histori me emrin
"As’habu-l-fil", ose pronarët e elefantit. (Për ngjarjen me elefantin
do të bëhet fjalë më poshtë).

Pas ngjarjes me elefantin, Jemenasit kërkojnë ndihmë nga
persianët, të cilët i mundin abisinasit dhe i përzënë nga vendi i tyre.
Atëherë, në vitin 575 fitojnë pavarësinë nën udhëheqjen e Me’ad
Jekrebit. Me të mbetën disa abisinas si shërbëtorë, ose si roje të
Me’adit. Pas vdekjes së tij pushon sundimi i jemenasve. Atëbotë
sunduesi persian, Kisra, emëron mëkëmbësin e vet në San’ae dhe shpall
Jemenin si provincë persiane. Kështu, në Jemen ndërrohen mëkëmbësit
persianë njëri pas tjetrit, gjer në vitin 638, kur Badhani pranon fenë
islame. Me kalimin e tij në Islam, në Jemen pushon sundimi persian.

Pushteti në Hira

Persianët sundonin Irakun dhe zonat e tij kufitare, sidomos gjatë
sundimit të Karashit të Madh, prej vitit 559 gjer në 527 p.e.r. Askush
nuk i trazonte gjersa nuk ua tund fronin Aleksandri i Maqedonisë, në
vitin 326 p.e.r.

Ai futi përçarje mes tyre, e pastaj në Irak sunduan mbretërit Tavaif, pushteti i të cilëve zgjati gjer në vitin 230 p.e.r.

Në kohën e këtyre sundimtarëve, kahtanët migrojnë dhe pushtojnë
shpatet pjellore të Irakut. Me ata u bashkuan edhe disa grupe
adnanijësh, kështu që i zmbrapsën mbretërit Tavait në luginën e
Eufratit.

Persianët e rimorën pushtetin në kohën e Erdishirit, themeluesit
të shtetit sasadin, në vitin 226 p.e.r. Ai i bashkoi persianët dhe
robë-roi arabët, të cilët jetonin në pjesët kufitare të mbretërisë së
tij. Ky ishte shkaku që fisi arab Kuda’at të tërhiqej prej këtyre
viseve dhe të vendosej në Sham.

Gjatë kohës së sundimit të Erdishirit, në rajonin e Hirasë
sundonte Hudhejme El-Vedahi. Ky njëkohësisht ishte sundimtar i arabëve
të tjerë, të cilët jetonin në shkretëtirën irakiane, si dhe të fiseve
Rebiah dhe Mudar.

Erdishiri pa se nuk mund të sundonte drejtpërdrejt në Arabi, dhe
se nuk do të mund t’i ndalte arabët nga sulmet e tyre në viset kufitare
të mbretërisësëvet,prandajvendosi që si sundimtar të emëron-te një
arab, i cili do të ishte besnik ndaj tij. Kështu, arabët do të ishin të
mirëpritur në luftë kundër Bizantit. Arabët e Irakut do të kishin
përparësi ndaj arabëve të Shamit, të cilët tanimë ishin nën sundimin e
Bizantit.

Mbreti i Hirasë, Hudhejme, gjithnjë e mbante të përgatitur një
çetë kalorësie për shuarjen e kryengritjeve. Ai vdiq në vitin 268 të
erës së re.

Pas vdekjes së Hudhejmes, në Hira sundonte Amër b. Adijj b. Safër
El-Lahmi, sunduesi i parë nga Lahmitët. Ky qëndroi në pushtet derisa
persianët i vendosën Kubadh b. Ferjuzin. Në kohën e tij shfa-qet
Mazdaku, i cili filloi të propagandojë dëshirën e madhe për liri
(liberalizëm).Ithtaritij ishte Kubadhi, si dhe shumë shtetas të tjerë.
Kubadhi i dërgoi sunduesit të Hirasë, Mundhir b. Mause-Semait, një
ftesë që t’i bashkohej kësaj lëvizjeje dhe të pranonte idenë e tij. Ky
e refuzoi këtë ftesë, për çka Kubadhi e shkarkoi nga pushteti, e në
vend të tij emëroi El-Harith b. Amër b. Haxher El-Kindijjin, i cili iu
përgjigj ftesës së tij.

Kubadhi, pas vetes la në pushtet Kisra Enu Shirevahin, armikun më
të madh të lirisë, i cili vrau Mazdakun dhe shumë ithtarë të tij, e
pastaj e ktheu Mundhirin sundimtar të Hirasë. Gjithashtu, ka dashur që
ta nënshtrojë edhe El-Harith b. Amrin, por ky ikën te fisi Kuleb dhe
aty mbetet gjer në vdekje.

Sundimi i Mundhirit vazhdoi një kohë të gjatë, sepse atë e
trashëgonin trashëgimtarët e tij. Kjo ishte dinasti e vërtetë. Me të
ardhur në post Nu’man b. Mundhiri, Kisra zemërohet me të dhe (pas një
shpifjeje – spiunimi që ia bën Zejd b. Adijj El-Ibadiji) e fton në
kryeqendrën e vet. (Nu’mani largohet fshehtazi dhe shkon te Hani b.
Mes’udi, kryetari i fisit El-Shejban, të cilit i lë në ruajtje familjen
dhe pasurinë e vet). Pastaj shkon te Kisra, i cili e hedh në burg dhe
aty mbetet gjer në vdekje.

Në vend të tij, për sundimtar të Hirasë, Kisra emëron Ijjas b.
Ka’bist El-Tajjin, duke e urdhëruar që të kërkonte nga Hani b. Mes’-udi
t’ia dorëzonte atë që gjendej tek ai. Mirëpo, Hani këtë e refuzon
kategorikisht, prandaj Kisra i shpall luftë. Ai përgatiti me shpejtësi
këmbësorinë e kalorësinë dhe i vërsulet Ijjasit. Mes dy ushtrive
zhvillohet një luftë e ashpër në Dhi-K**. Benu Shejbanët korrin fitore
të madhe, të cilën persianët nuk mund ta mohonin. Kjo ishte hera e parë
që arabët dalin fitues kundër të huajve. Kjo ka ndodhur menjëherë pas
lindjes se Resulullahut e, i cili u lind tetë muaj pas emërimit të
Ijjas b. Ka’bisit sundues të Hirasë. Ndërkaq, pas Ijjasit, Kisra
rivendos përsëri pushtetin e vet dhe përsëri emëron një mëkëmbës arab
nga familja e Lahmit. Prej Lahmitëve, pushtetin e mori El-Mundhiri, i
njohur me pseudonimin M’arur, i cili sundoi vetëm tetë muaj. Atë e
mposht Halid b. Velidi me ushtrinë muslimane
_________________

Vizitor · 7 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:32

Vizitor

Pushteti në Sham

Në periudhën kur arabët dyndeshin në mënyrë masive, në Sham arriti
familja Kuda’at dhe vendoset aty. Ata ishin me origjinë nga Sulejh b.
Helvanët, prej të cilëve rrjedhin Dexhxham b. Sulejtët, fisi më i
njohur me emrin Dexhxhaim.

Bizantinët i përdornin këta si mburojë e gjallë nga sulmet
tokësore të arabëve, dhe si mbrojtje e fortë kundër persianëve.
Ndërkohë këta morën pushtetin nga bizantinët, ku edhe sunduan një kohë
të gjatë. Sundimtari më i njohur Dexhxhaim ka qenë Zijad b.
El-Hubevleti. Në histori, sundimi i tyre përmendet prej fillimit deri
në mbarim të shekullit të dytë të erës së re. Ata pushojnë së sunduari
pas ardhjes së Ali Gassanëve, familja që i mposhti Dexhxhaimët, prandaj
bizantinët i emëronin këta si sundimtarë të arabëve të Shamit.
Udhëheqësi i tyre ka qenë Devmet Xhendeli.

Sundimtarët Gassanë në Sham janë emëruar si mëkëmbës të mbretërve
bizantinë gjer në shpërthimin e betejës së Jermukut, në vitin 13
hixhrij. Mbreti i tyre i fundit, Xhebel b. Ejhami, i nënshtro-het
Islamit në kohën e Umer b. Hattabit t, sundimtarit të besimdrejtëve.
_________________

Vizitor · 8 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:33

Vizitor

Pushteti në Hixhaz

Ismaili e ka qenë personaliteti më i shquar në Mekë dhe kryetari i
përhershëm i Ka’bes gjatë tërë jetës së vet. Ai ka jetuar 137 vjet.
Pastaj këtë e zëvendësojnë të bijtë, Nabiti, më vonë Kajdari e disa
thonë Akisi.

Më pas, Mekën e udhëheqi gjyshi i tyre, Medad b. Amër Xhurhumi.
Kështu që e tërë qeverisja e Mekës ishte në duart e tyre. Bijtë e
Ismailit kanë qenë të nderuar dhe me famë në sajë të autoritetit të
babës dhe gjyshit të tyre, ndërtuesve të Ka’bes, por ata nuk kanë pasur
pushtet mbi Mekën.

Kaluan shumë kohë, e pasardhësit e Ismailit nuk patën fatin të
kishin ndonjë pozitë të lartë në pushtet. Ata dalëngadalë harrohen,
përderisa nuk dobësohen Xhurhumët, para ardhjes së Buhatanaserit. Qysh
atëherë mbi qiellin mekas filloi të ndriçonte ylli politik i
adnanijëve, siç do të tregojnë edhe ndodhitë e ardhshme. Veçanërisht
kjo shihet në luftën e Buhatanaserit kundër arabëve në Dhate Irk.
Koma-ndanti i arabëve në këtë luftë nuk ka qenë nga Xhurhumët.

Bijtë e Adnanit shpërndahen nëpër Jemen në kohën e luftës së Buhatanaserit, në vitin 587 p.e.r.

Barmijahu dhe Me’adi nisen për në Sham kundër dëshirës së
Buhatanaserit, prandaj ky shtoi presionin e vet e Me’adi kthehet në
Mekë. Nga xhurhumët takon vetëm Xhershem b. Xhelhemetin dhe martohet me
bijën e tij, Mu’anaten, e cila lind, Nezarin. Pas kësaj ndodhie gjendja
e xhurhumëve keqësohet. Jeta e tyre bëhet gjithnjë e më e vështirë,
prandaj fillojnë të ushtrojnë dhunë ndaj vizituesve të Mekës dhe
lejojnë shpërndarjen e pasurisë së Ka’bes.Këto ngjarje i hidhërojnë dhe
i pezmatojnë adnanijët. Kur fisi Huza’ah erdhi në Meri Dhahran dhe pa
se adnanijët iknin nga xherahimijtë, shfrytëzuan rastin dhe mbetën në
pushtet në sajë të tyre, të cilët u kthyen t’i ndihmojnë Huza’atët. Më
së shumti u kishte ndihmuar Benu Bekër b. Abdu Menaf b. Ken’aneti. Ata
i sulmojnë xhurhumët duke i përzënë larg Mekës, kështu qyteti ra në
sundimin e tyre, në gjysmën e shekullit të dytë të erës së re. Kur fisi
Xhurhum mori rrugën e mërgimit, ata më parë fshehën në pusin Zem-zem ca
gjëra me vlerë nga Ka’bja, ku i mbuluan mirë në mënyrë që të mos
dukeshin.

Ebu_Duxhaneh Nuk është në linjë Reporto Postime Të Papëlqyeshme Përgjigju Me Kuotë

Ibni Is’haku thotë: Amër b. Harith b. Mudadi, nga fisi Xhurhum,
braktisi Mekën duke fshehur në pus dy kaproj të artë dhe
Haxherul-esvedin (gurin e zi), kurse ai dhe suita e tij vajtën në
Jemen. Ishin tejet të dëshpruar për shkak të braktisjes së Mekës dhe
lënies së pasurisë së vlefshme aty. Periudha e Ismailit u në histori
njihet rrethshekullitXXparaerëssëre,sipaskësajxhurhumëtka në qëndru-ar
në Mekë në shekullin XXI, ndërsa pushteti i tyre ka lulëzuar ofro
njëzet shekuj.

Huza’atët fitojnë pavarësinë në Mekë dhe një pjesë të pushtetit ua
marrin Benu Bekërve, kurse fisi Mudar ka pasur tri detyra, përkatësisht
tri leje gjatë kohës së haxhit.

E para: T’i drejtojnë njerëzit, haxhilerët, nga Arafati në
Muzdelife dhe të lejojnë kthimin e tyre nga Minna në Mekë. Këtë e bënin
njerëzit e Benu Gavh b. Merit nga familja e Ilijas b. Mudarit. Ata e
kanë pasur ofiqin Sufë, që do të thotë nëpunësit e Ka’bes.

Rëndësia e lejes qëndronte në atë se asnjëri nga haxhilerët nuk ka
guxuar t’i gjuante guralecat përderisa këtë më parë nuk e bënte Sufa.
Pasi gjuante ai, këtë e bënin edhe haxhilerët e tjerë. Kur e
përfundonin gjuajtjen dhe niseshin për në Minne, Sufët qëndronin në
Aka’ba dhe pritnin të kalonin të gjithë haxhilerët. Pas ndërprerjes së
zinxhirit të Sufëve, këta u trashëguan nga familja Benu Sa’d b. Zejd
Munati nga fisi Temim.

E dyta: Kujdesi për kthimin kolektiv të haxhilerëve në Minne, në mëngjesin e ditës së kurbanit. Këtë e kryenin Benu Advanët.

E treta: Respektimi i muajve të shenjtë - "Eshhuru-l-hurum". Për
respektimin e këtyre muajve kujdeseshin Benu Temim b. Adijjët nga fisi
Benu Ken’aneh.

Familja Huza’ah ka sunduar në Mekë treqind vjet. Në kohën e tyre
adnanijët shpërngulen në territorin e Nexhdit dhe në shpatiet e Irakut
dhe Bahrejnit. Në shpatiet e Mekës mbeten familjet kurejshe: Hulul,
Harm dhe Bujutah, të përziera mes vetes. Këta nuk kanë pasur kurrfarë
pushteti në Mekë, e as në Ka’be, gjersa erdhi në pushtet Kussaj b.
Kulabit.

Historia tregon se babai i Kussajit ka vdekur ende pa u lindur
Kussaji. Nëna e tij përsëri martohet me njërin nga Benu Udhretët, që
quhej Rebiah b. Haram, dhe e merr me vete në vendlindje, në shpa-tet e
Shamit.Kur rritet Kussaji, kthehet në Mekë,ku asokohe sundon-te Hulejl
b. Habeshi nga fisi Huza’ah. Kussaji kërkoi vajzën e tij, Hubejjën, për
grua dhe, pasi babai i saj pranoi, martohet me të.

Pas vdekjes së Hulejlit, shpërthen lufta ndërmjet fiseve Huza’ah
dhe Kurejsh, që i mundëson Kussajit të mbizotërojë me Mekën dhe Ka’ben.

Rreth shkaqeve të shpërthimit të luftërave ndërmjet këtyre dy fiseve, ekzistojnë të shënuara tri versione:
_________________

Vizitor · 9 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:34

Vizitor

Versioni i parë:

Kur Kussajit i lindin fëmijët dhe fiton pasuri të madhe, autoritet dhe
prestigj, pas falimentimit të Hulejlit, vendos të marrë udhëheqjen mbi
Mekën dhe Ka’ben. Ai mendon se këtë e meriton më shumë se huza’atët dhe
Benu Bekrët, sepse kurejshët janë arabë
origjinarëdhetrashëgimtarëtëIsmailit.Përkëtëshkaka rrihet marrë-veshja
mes një kurejshi dhe një benu ken’aneti për persekutimin e fiseve
Huza’ah dhe Benu Bekër nga Meka dhe kështu veprojnë më tutje.

Versioni i dytë:

Hulejli, siç mendon fisi Huza’ah, e kishte lënë me testament që Kussaji të udhëhiqte Mekën dhe Ka’ben.

Versioni i tretë:

Hulejli ia ka dhuruar vajzës së vet, Hubejjës, pushtetin mbi Ka’ben
dhe ka emëruar Ebu Gibshan Huza’aiun për ndihmës të saj, pra-ndaj ky
bëhet derëtar i Ka’bes. Pas vdekjes së Hulejlit, ajo e blen shërbimin e
Ebu Gibshanit për Kussajin, për një shakull verë. Huza’atët zemërohen
për shkak talljes së tillë me objektin e shenjtë dhe përpiqen që t’ia
ndalojnë Kussajit qeverisjen mbi Ka’ben. Për këtë arsye Kussaji tubon
kurejshët dhe Benu Ken’anijët për t’i përzërë huza’atët nga Meka dhe
ashtu ndodhi.

Sido që të jetë, se pas vdekjes së Hulejlit dhe pas punëve që
kryenin Sufët, Kussaji së bashku me kurejshët dhe ken’anijët ka ardhur
dhe u ka thënë huza’atëve: "Ne jemi më meritues dhe më të denjë për
këto punë, prandaj jemi më të nevojshëm se ju." Ndër-kaq, huza’atët në
të njëjtin moment sulmojnë me gjithë atë që kanë pasur në disponim, por
megjithatë pësojnë disfatë nga Kussaji.

Pra, huza’atët dhe benu bekrët u mundën nga Kussaji, i cili i
rrahu egërsisht në një përleshje të përgjakshme, dhe që të dy fiset u
bënë pre e luftës. Pas kësaj disfate huza’atët dhe benu bekrët kërkojnë
armëpushim. Atëherë detyrohen që të pranojnë publikisht se Kussaji e
meritonte të bëhej kryetar i Mekës e i Ka’bes dhe se i tërë gjaku që
ishte derdhur në këto beteja ka qenë falur. Përveç kësaj, huza’atët dhe
benu bekrët kanë qenë të detyruar t’u japin kurej-shëve dhe ken’anijëve
dëmshpërblim gjaku. Vendimin për tërë këtë e shqiptoi Ja’mur b. Arifi
nga benu bekrët, prandaj këtë e quajtën "Esh-shedah". Kussaji merr
pushtetin mbi Ka’be dhe Mekë në gjysmën e shekullit të pestë të erës së
re, apo më saktë në vitin 440. Pas tij, kurejshët e marrin tërësisht
udhëheqjen dhe sundimin mbi Mekë, qytet i cili asokohe bëhet qendër
kryesore fetare, e vizituar nga arabët e tërë Gadishullit Arabik.
Kussaji solli fisin e vet në Mekë, ndërsa udhëheqjen dhe kryerjen e
shërbimeve të rëndësi-shme në lidhje me haxhin ua caktoi kurejshëve. Ai
shpalli se: Ali Saf-vani, Nes’ati, Udvani dhe Meret b. Avfi kanë marrë
detyra të rëndë-sishme dhe pozita udhëheqëse në Mekë. Kussaji në
periudhën e ardhshme ka luajtur rol të rëndësishëm në organizimin e
punëve në Mekë.

Ai ka themeluar "Daru-n-Nedveti" - sallën e Këshillit nga ana e
majtë e Haremi-sherifit të Ka’bes, duke ia kthyer derën në mesxhid;
salla e Këshillit ka qenë vend tubimi i kurejshëve, ku merreshin
vendime të rëndësishme. Kjo sallë e Këshillit i ka tejkaluar të gjitha
parashikimet e kurejshëve për nga funksioni i vet. Ishte skenë ku
merreshin vendime të rëndësishme, jepeshin mendime të ndryshme,
bëheshin diskutime dhe zgjidheshin më së miri të gjitha problemet.

Funksionet e nderit që ka kryer ose ka mbikëqyrur Kussaji:

1. Udhëheqjen dhe kryesimin e sallës së Këshillit dhe këshillin, ku
zgjidheshin të gjitha problemet, merreshin të gjitha vendimet e
rëndësishme dhe bëheshin martesat dhe dasmat.

2. Udhëheqja, organizimi dhe rregullimi i aktiviteteve ushtarake.
Të gjitha fushatat ushtarake janë organizuar nën udhëheqjen e tij.

3. Protektorati dhe komisariati mbi Ka’ben. Vetëm ai ka mundur t’i
hapte dyert e Ka’bes dhe askush tjetër. Ai mbante çelësin e Ka’bes dhe
vetë shërbente në Ka’be në çdo pikëpamje.

4. Furnizimi i haxhilerëve me ushqim dhe me ujë. Për haxhilerët i
mbushnin koritat me ujë dhe u siguronin hurma dhe rrush të thatë. Çdo
haxhi e ka pasur ujin pa pagesë, që ka pasur rëndësi të madhe në këto
vise të nxehta.

5. Kujdesi për ushqimin e haxhilerëve; ushqimi përgatitej në të
gjitha vendet ku kryheshin ceremonitë e haxhit. Kussaji u kishte
caktuar banorëve të Mekës tatimin vjetor, të cilin e paguanin të gjithë
në kohën e haxhit. Nga ky tatim sigurohej ushqimi për haxhilerët e
varfër.

Të gjitha këto punë i mbikëqyrte apo i kryente vetë Kussaji. Edhe
i biri i tij, Abdu Menafi, bëhet i famshëm qysh gjatë jetës së babait.
Kussaji kishte edhe një djalë më të madh, Abduddarin, por Abdu Menafi
ishte më i aftë. Një herë Kussaji i kishte thënë Abdu Menafit: "Ty do
të dërgoj në mes të popullit, do të propozoj, e nëse ata të pranojnë e
të zgjedhin, atëherë unë do t’i lë në amanet punët me interes për
kurejshët, Mekën dhe Ka’ben."

Derisa ishte gjallë, këtij ia besoi udhëheqjen e Këshillit,
protektoratin mbi Ka’ben, udhëheqjen ushtarake dhe kujdesin për
furnizimin e haxhilerëve. Kussaji nuk ka pasur kurrë ndonjë vërejtje në
kryerjen e këtyre punëve, ndërsa i biri ka punuar si gjatë jetës, ashtu
edhe pas vdekjes së tij.

Pas vdekjes së Abdu Menafit, punët i trashëguan djemtë e tij. Por
çdo gjë ka qenë në rregull, gjersa rebeluan djemtë e Abduddarit,
vëllait më të madh të Abdu Menafit, të cilët lakmonin pozitën dhe
pushtetin. Atëherë kurejshët ndahen në dy tabore dhe për pak sa nuk
filluan luftën mes tyre. Mirëpo, më në fund pajtohen dhe pushtetin e
ndajnë në mes djemve të Abdu Menafit dhe të Abduddarit.

Furnizimi me ujë dhe me ushqim u takonte djemve të Abdu Menafit,
kurse Këshilli dhe ruajtja e Ka’bes, djemve të Abduddarit. Benu Abdul
Menafët të gjitha vendimet e rëndësishme i sillnin sipas zakoneve
tradicionale të arabëve, me short apo me tërheqjen e shigjetëzave. Në
këtë mënyrë dëshironin të siguronin edhe trashëgi-minë e punëve rreth
Ka’bes. Ata me short e zgjodhën Hisham b. Abdu Menafin, i cili
trashëgoi sikajetin dhe refadetin (furnizimin me ujë dhe me ushqim), të
cilat i ushtroi gjer në vdekje. Kur vdiq Hisha-mi, atë e trashëgoi
vëllai i tij El-Muttalib b. Abdu Menafi e pas këtij e trashëgoi Abdul
Muttalib b. Hisham b. Abdu Menafi, gjyshi i Resulu-llahut e. Pastaj
këto punë i trashëgonin pasardhësit e tij, të cilat i kanë kryer deri
në shpalljen e Islamit. Atëherë kujdesi rreth Ka’bes bie në duart e
Abbas b. Abdul-Muttalibit.

Kurejshët kanë pasur edhe funksione të tjera, përveç katër të
përmendurave, që i ndanin edhe në familjet e tjera. Ata formuan në Mekë
qeveritë të ngjashme me qeveritë e shteteve demokratike.
Kanëpasurorganizimineqeverisësidisaqeverisot.Kanëp asur këshi-llin dhe
sesionin e parlamentit. Po japim pasqyrën e këtyre funksio-neve
qeveritare:

1. Qeverisja mbi mejsirin, duke kërkuar ndihmë nga idhujt. Këtë punë e udhëhiqnin benu xhumhët;

2. Kujdesi për pasurinë dhe dhuratat e dedikuara zotave – idhujve
të Ka’bes. Në këtë shërbim bënte pjesë edhe zgjidhja e konflikteve dhe
e mosmarrëveshjeve, këtë punë e kryenin benu sehmët;

3. Këshilli qeveritar, të cilin e udhëhiqnin benu esedët;

4. Dëmshpërblimi për vrasje, caktimi i dëmshpërblimit, përkatësisht i borxhit për viktimën, këtë e bënin benu temimët;

5. "Ukab" - ruajtja e flamurit nacional - fisnor, që e mbanin benu umejjët;

6. Kujdesi për kubben dhe rregullimin e çadrave për haxhilerët, si
dhe kujdesi për kalorësinë. Këtë detyrë e kryenin benu mahzumët;

7. Kujdesi për ceremonitë - ritualet e haxhit dhe udhëtimi prej
një vendi në vendin tjetër ceremonial. Me këtë merreshin benu adijjët.
_________________

Vizitor · 10 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:35

Vizitor

Pushteti i arabëve të tjerë

Më parë folëm për shpërnguljen e kahtanëve dhe të adnanijëve, dhe se si
i kanë ndarë mes tyre tokat arabe. Ato fise që gjendeshin në afërsi të
Hirasë ishin nën mbikëqyrjen e mbretit të Hirasë, ndërsa ato që
gjendeshin në shkretëtirën e Shamit ishin nën mbikëqyrjen e gassanëve.
Kjo mbikëqyrje ishte vetëm simbolike, sepse fiset e kishin lirinë e
plotë të qeverisjes.

Pavarësinë e plotë e kanë pasur vetëm fiset beduine, të cilat
jetonin në brendinë e shkretëtirës arabike. Çdo fis ka pasur
udhëheqësin e vet fisnor, kryetarin, kanë pasur qeverisjen e vet të
brendshme, prandaj çdo fis ka qenë si një shtet i vogël i pavarur,
rregulli-mi i të cilave ka qenë besnikëria ndaj fisit, mbrojtja e
interesave reciproke, ruajtja dhe mbrojtja e vendit nga armiku.
Kryetari i fisit gëzonte autoritet të madh. Ka qenë porsi mbret në
shtetin e vet. Fisi e respektonte fjalën e kryeparit të vet, qoftë në
paqe apo në luftë. Pushteti i tij ka qenë i fortë sikurse pushteti i
diktatorit më të fuqishëm. Nëse ai binte në konflikt me dikë, pas vetes
kishte me mijëra shpata të përgatitura, i kishte njerëzit që nuk
pyetnin fare për shkaqet e konfliktit, e as që kërkonin shpjegim për
këtë. Verbërisht zba-tonin urdhrat e udhëheqësit të vet fisnor. Por
ekzistonte edhe konku-rrenca familjare për pushtet. Kushërinjtë garonin
mes tyre në fisnikëri dhe bujari ndaj mysafirit, në trimëri, burrëri,
në mbrojtjen e njerëzve, të cilëve u bëhej padrejtësi, të tëra këto i
bënin për të fituar autoritet te njerëzit. Kishin poetë të posaçëm,
oratorë të fisit. Me këtë lartësoheshin mbi rivalët, duke fituar
prestigj për pushtet.

Arabët kanë qenë popull tejet elokuentë (që flet bukur). Kanë qenë
të talentuar në poezi. Poetët kishin vend të posaçëm në shoqëri. Ata e
mbronin fisin me gjuhë, prandaj gëzonin autoritet jo më pak se
pushtetarët. Kryeparët dhe magnatët (zotërinjtë e mëdhenj) kanë pasur
privilegje të posaçme në ndarjen e presë. Ata i gëzonin këto privilegje
mirba’a, saffij, neshitah dhe fudul.

Mirba’a do të thotë një e katërta e presë.

Saffij ishte tërë ajo që merrte personalisht kryepari për vete, para shpërndarjes së presë.

Neshitah ishte tërë ajo që kryepari konfiskonte gjatë kthimit në fis.

Fudul ishte mbetja gjatë ndarjes së presë, e cila nuk mund t’u
ndahej luftëtarëve në pjesë të barabartë, si p.sh. devetë, kuajt, etj.

Situata politike në Arabi

Kemi folur për pushtetet arabe, ndërsa tani të themi diçka në lidhje me situatën e përgjithshme politike.

Në situatë të vështirë politike gjendeshin tri krahina arabe, të
cilat kufizoheshin me shtetet e huaja. Është e pakontestueshme se
situata politike ka pasur ndikim të drejtpërdrejtë në situatën
shoqë-rore dhe ekonomike. Prandaj, situata në këto krahina ishte tejet
e rëndë dhe nuk hetohej kurrfarë përparimi. Populli ishte i ndarë në
klasa. Ekzistonin pronarët dhe skllevërit, apo shtresa sundimtare dhe
ajo e shtypur. Sundimtarët në të gjitha krahinat ishin kryesisht të
huaj. Ata tërë pasurinë e kishin në duart e veta, ndërsa skllevërit
kanë qenë borxhli të përhershëm.

Skllevërit, të cilët i punojnë tokat bujqësore, nga të cilat i
tërë fitimi i shkonte pushtetit. Pushteti shfrytëzonte këtë fitim, e
shpen-zonte për zbavitje, qejfe të ndryshme, për dhurata, për ryshfete
dhe korrupsion, kurse skllevërit, me verbërinë e vet, bridhnin në
errësirë të përhershme, nga e cila nuk kërkonin të dilnin dot, madje as
që tentonin të dilnin. Ata nuk kishin kujt t’i ankoheshin dhe nuk i
mbronte kush, sepse nga kjo gjendje nuk kishte rrugëdalje. Duronin
pajtueshëm robërinë dhe të gjitha llojet e mundimeve, sepse men-donin
se kështu iu ishte caktuar nga Zoti, dhe se pushteti është parë-sor,
kurse e drejta e tyre dytësore.

Fiset fqinje të këtyre krahinave kanë qenë mjaft të lëkundshme dhe
të pastabilizuara. Nuk kanë pasur ndonjë qëllim të veçantë jetësor.
Kohë pas kohë futeshin në Irak apo në Sham, duke bredhur për ushqim.

Edhe arabët në brendësi të Arabisë nuk kanë qenë të lidhur mes
tyre. Ata kryesisht kanë qenë të ngarkuar me origjinën fisnore, me
zakone, bestytni etj. Ata nuk kanë pasur një pushtet të fuqishëm
qendror, i cili do t’i mbronte në rast fatkeqësie dhe t’i ruante nga e
keqja.

Pushteti në Hixhaz

Të gjithë arabët e shikonin me respekt Hixhazin. U interesonte
shumë situata politike aty. Hixhazi për ta shërbente si kalim gjer në
qendrën fetare botërore, në Mekë, në Ka’be, ndaj e konsideronin si
krahinë të shenjtë. Sundimtarët e Hixhazit i respektonin si mbrojtës të
qendrës fetare, Mekës dhe tempullit të shenjtë, Ka’bes. Për
Mekënkemithënësekaqenë kryeqendër,kufunksiononteedhe push-teti fetar
edhe pushteti laik.

Në Ka’be miratoheshin vendime të rëndësishme. Detyra kryesore e
pushtetit ka qenë kujdesi ndaj punëve me interes jetik për haxhi-lerët.

Në Mekë funksiononte edhe gjyqtaria. Ata gjykonin sipas ligjit fetar të Ibrahimit e.

Pushteti në Hixhaz i ngjante pushtetit të sotëm parlamentar,
ndonëse ka qenë i dobët që të mund të mbante peshën e shtetit me
qendrën fetare më të madhe në botë. Kjo tregohet si e saktë kur
shpërthen konflikti me abisinasit, për çka do të flitet më vonë.
_________________

Vizitor · 11 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:36

Vizitor

Shumica e arabëve për një kohë të gjatë, kanë
pasuar fenë e Ismailit e, i cili i thërriste në fenë e babës së vet
Ibrahimit e. Ata besonin në një Zot të Vetëm dhe rrëfenin fenë e Tij.
Kjo ka zgjatur gjersa filluan t’i harrojnë porositë dhe ndalesat e
Zotit. Me gjithë zhytjen gjithnjë e më të madhe në idhujtari, përherë
ka ekzistuar Zoti - Allahu Y - Suprem, të cilit i drejtoheshin në
momentet e vësh-tira. Disa rituale të haxhit i kanë mbajtur, derisa
erdhi në pushtet Amër b. Lihjai, kryepar i fisit Huza’ah. Ai ishte
rritur në një mjedis fetar, që i respektonte kufijtë e Zotit. Shquhej
për sinqeritet dhe devotshmëri, andaj populli e donte dhe e
konsideronte si njeri të madh. Një herë ky udhëton për në Sham që të
vizitonte viset ku ishin dërguar më së shumti Pejgamberë dhe ku kishin
zbritur më së shumti Shpalljet e Zotit. Atje sheh se banorët i
adhuronin idhujt, kjo i pël-qeu dhe besoi se ata kishin të drejtë. Nga
Shami kthehet duke mbar-tur me vete një idhull që quhej Hubel dhe e
vendosi në Ka’be. Pastaj u bëri thirrje banorëve të Mekës në
politeizëm. Ata iu përgjigjën kësaj thirrjeje pasi e çmonin Lihjanin,
duke menduar se ajo në çka i thërriste ky ishte gjë e mirë. Brenda një
kohë të shkurtër të gjithë banorët e Hixhazit filluan t’i pasonin
banorët e Mekës, sepse ata ishin pronarë të Ka’bes dhe banorë të
Haremit.

Ndër idhujt më të vjetër në Ka’be konsiderohej edhe Menati, të
cilin e kishin sjellë nga bregu i Detit të Kuq, prej njëfarë vendi afër
Kudejdit. Pastaj ishte i njohur Lati, të cilin e kishin sjellë nga
Taifi dhe Uza, dhe që e kishin blerë në Vadi Nahël. Këta tre idhuj kanë
qenë më të mëdhenjtë.

Shirku, politeizmi, dita-ditës merrte hov më të madh, ndërsa numri
i idhujve rritej gjithnjë e më tepër. Të tillë ka pasur në çdo vend të
Hixhazit. Thuhet se Amër b. Lihjai ka pasur lidhje me xhinët, e njëri
prej tyre e kishte lajmëruar se idhujt nga periudha e popullit të Nuhit
e, që quheshin Vedd, Suvaa, Jeguth, Jeuk dhe Nasëra, janë të fshehur
(të groposur) në Xhidde, prandaj duhet të gjenden dhe të sillen në
Ka’be. Ai i gjeti këta idhuj në vendin e quajtur Tiham, në bregun e
Detit të Kuq, në veri të Hixhazit, dhe i solli në Ka’be. Kur erdhi koha
e haxhit, ai ua tregoi haxhilerëve dhe përsëri i vendosi në Ka’be.

Nga kjo kohë çdo fis e kishte zotin e vet idhull, bile edhe çdo
shtëpi veç e veç. Haremi i Ka’bes mbushet me idhuj. Në kohën e
çli-rimit të Mekës, Resulullahu e gjeti 360 idhuj në Ka’be, të cilët i
rrëzoi dhe i theu, pastaj urdhëroi që të gjitha mbeturinat të
nxirreshin nga Haremi dhe të digjeshin.

Asokohe politeizmi dhe idhujtaria ishin bërë manifestim i vërtetë
i tërë popullatës arabe paraislamike, ndërkaq ishin të bindur se
gjithnjë janë duke pasuar fenë e Ibrahimit e.

Arabët e kohës paraislamike "El-Xhahilijjun" - injorantë në besim,
kanë pasur zakone dhe besim të veçantë ceremonial në vetë përmbajtjen e
lutjeve - pranë figurës - idhull, që ishin trillime, kryesisht të Amër
b. Lihjait. Atë që bënte ai, shumica e konsideronin si risi të bukur,
me çka hijeshohej feja e Ibrahimit e, të cilën tanimë e kishin shëmtuar
tërësisht.

Ja disa ceremoni gjatë adhurimit të idhujve:

1. Rrinin në këmbë afër idhullit, të cilin e adhuronin dhe i
luteshin, i kërkonin mbrojtje, ndihmë, i luteshin për dëshira, besonin
në shef’atin e tij - angazhimin te Zoti për mëkatet e bëra etj.

2. Rreth idhullit bënin pelegrinazh, tavaf (ecnin rreth e përqark
tyre), bënin sexhde para tij dhe ishin të përulur dhe të penduar.

3. Para idhullit thernin kurban, me ndihmën e të cilit orvateshin
t’i afroheshin shenjtërisë së tij. Para tyre thernin çdo ditë edhe
kafshët shtëpiake. Këtë lloj therjeje Allahu Y ua ka ndaluar
muslima-nëve, po ashtu edhe ngrënien e mishit nga kafsha e therur në
këtë mënyrë. Allahu Y thotë:"..dhe u është e ndaluar ajo që është
flijuar për hir të idhujve.." (El-Maide: 3) si dhe: "Mos e hani atë që,
kur është therur nuk është përmendur emri i Allahut; ajo me të vërtetë
është mëkat i madh." (El-En’am: 121).

4. Një nga mënyrat e afrimit ndaj hyjnisë ka qenë edhe ofrimi i
ushqimit dhe i pijes idhujve. Gjithashtu ndanin një pjesë nga të
lash-tat dhe kafshët dhe i sillnin para idhujve. E nga e tërë kjo,
gjëja më interesante është se gjithnjë e ndanin një pjesë për Allahun,
Zotin Suprem.

E kanë pasur zakon që disa gjëra nuk kanë dashur t’ua atribuonin
idhujve, për të cilat e dinin se i takonin vetëm Allahut, por,
gjithashtu, nuk e ndanin për Allahun Y atë që mendonin se i takon vetëm
idhullit në situatën përkatëse.

Allahu i Lartësuar thotë:

"..dhe thonë sipas hamendjes së tyre: "Kjo është për Allahun,
ndërsa kjo është e idhujve tanë." Mirëpo, ajo pjesë që është për idhujt
e tyre nuk arrin (nuk jepet) te Zoti, kurse ajo që ata e kanë caktuar
për Allahun, ajo arrin (jepet) te idhujt e tyre. Sa gjykim të shëmtuar
bëjnë ata." (6, 136)

5. Njëra nga mënyrat për t’iu afruar idhujve ka qenë flijimi i
kafshëve shtëpiake dhe frutave, siç e cekëm më lart.Allahu Y thotë:

"Ata thonë: "Këto kafshë shtëpiake dhe këto të lashta janë të
ndaluara, nuk mund t’i hajë askush, përveç atij që ia lejojmë ne"; e
sipas hamendjes së tyre, edhe disa kafshë shtëpiake janë të ndaluara
për ngarkim dhe disa kafshë që, kur i therin nuk e përmendin emrin e
Allahut, duke e përgënjeshtruar Atë. Ai do t’i ndëshkojë ata për
gënjeshtrat e trilluara." (El-En’am: 138)

6. Në ritualet për t’iu afruar idhullit bënte pjesë edhe adhurimi i
kafshëve të caktuara: "behiret, saibet, vesilet dhe hamet". Ibni
Is’haku thotë: "El-behiret, vajza e es-saibes quhej deveja e liruar,
përkatësisht, ajo e cila kishte lindur dhjetë deve femër, në mesin e të
cilave nuk kishte deve mashkull. Këtyre deveve nuk i hipnin, nuk i
qethnin, ato nuk punonin punë të rënda dhe qumështin e saj nuk e pinte
askush, përveç mysafirit. Nëse ajo përsëri lindte femër, viçit ia
prenin veshin dhe ndaj saj silleshin sikurse ndaj nënës së saj. Pra,
kjo e fundit (deveja e njëmbëdhjetë) quhej behiret – vajza e saibes (e
devesë së liruar).

El-vesilet; deveja që kishte lindur pesë herë nga dy viça femër,
në mesin e të cilave nuk kishte asnjë viç mashkull. Ajo quhej vesilet.
Viçat që lindin pas këtyre, ishin të lejuara vetëm për meshkujt,
për-veç nëse lindte viçi i ngordhur, e këtë e hanin të gjithë, meshkujt
dhe femrat.

El-hami është el-fahël, fahël është dromedar - mashkulli i devesë
me të cilin ajo ka lindur dhjetë deve femra, në mesin e të cilave nuk
kishte asnjë deve mashkull. Kurrizi i tij kishte vlerë të madhe (ishte
i mbrojtur), askush nuk i hipte, e përdornin për asnjë lloj punë nuk i
qethej qimja dhe ruhej vetëm për shtim.

Vizitor · 12 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:38

Vizitor

Në lidhje me këtë Kur’ani thotë:

"Allahu nuk e përligji behirën, as saibën, as vesilën, as hamin,
por ata që nuk besojnë, trillojnë gënjeshtra për Allahun, e shumica
prej tyre nuk kanë mend." (El-Maide: 103)

Allahu Y po ashtu thotë:

"Dhe ata thanë: "Ajo që gjendet në barkun e këtyre kafshëve
shtëpiake, u përket vetëm meshkujve tanë, kurse për gratë tona janë të
ndaluara. E, nëse ato lindin të ngordhura, ata të gjithë (burra e gra)
janë pjesëmarrës në të." Allahu do t’i ndëshkojë ata për gënjeshtra, se
Ai me të vërtetë është i Plotdijshëm dhe i Gjithdijshëm." (El-En’am:
139)

Mirëpo ekzistojnë edhe shpjegime të tjera të këtyre llojeve të kafshëve.

Se’id b. El-Musejjibi mendon se këto lloj kafshësh janë të
dedikuara vetëm për idhujt e tyre, ndërsa në hadithin autentik, i cili
është "merfu’un"-i pandërprerë,i transmetuar nga Resulullahu e thuhet:
"Amër b. Lihjai ka qenë i pari, i cili i ka mbrojtur dhe i ka liruar
këto lloje kafshësh dhe i ka futur në rituale adhurimi."

Të gjitha punët paraprake, arabët i bënin për të kënaqur zotat,
duke besuar se ato do t’i afronin tek Allahu dhe se do të
ndërmjetësonin dhe do të angazhoheshin për ta tek Allahu.

Në lidhje me këtë, Kur’ani thotë:

"E, ata që marrin mbrojtës, pos Allahut thonë: "Ne u lutemi atyre
vetëm që të na afrojnë tek Allahu." (Ez-Zumer: 3). "Ata adhurojnë,
përveç Allahut, atë që as nuk u bënë dëm, as nuk u sjell dobi dhe
thonë: "Këta janë ndërmjetësit tanë tek Allahu." (Junus: 1

Arabët e bënin ndarjen e shumë gjërave me ndihmën e shigjetëzave pa
pupla, të cilat shërbenin për bixhoz dhe për lojë. Ekzistonin tri lloje
shigjetëzash: shigjetëza në të cilat shkruante "Po" dhe shigjetëza në
të cilat shkruante "Jo", që i përdornin për të marrë vendime lidhur me
punën, me udhëtimet, me martesën etj. Nëse dil-te shigjetëza me "Po",
atëherë këtë punë e bënin, ndërsa me "Jo", nuk e bënin atë vit, por
përsëri i hidhnin vitin e ardhshëm, e kështu me radhë. Ekzistonin dhe
shigjetëzat në të cilat kishte ujë ose gjak, në to shkruhej: "është nga
ju", "nuk është juaji" dhe "të dyjat". Kështu p.sh. nëse dyshonin në
origjinën e fëmijës, e vendosnin atë para "Hubelit", i merrnin me vete
njëqind kurbanë, të cilët ia dorë-zonin shortarit (fallxhiut). Ky i
hidhte shigjetëzat dhe nëse dilte "është nga ju", do të thoshte se
fëmija është juaji dhe ka të drejtë trashëgimie, e nëse dilte "nuk
është juaji", nuk kishte të drejtë në trashëgim, e nëse dilte "të
dyjat", fëmija mbetej në këtë familje, trajtohej sikurse i tyre, por pa
të drejtë në trashëgim dhe pa baba të vërtetë.

E ngjashme me shigjetëzat ka qenë gurëgaca dhe lojërat e
rrezikshme të cilat kanë lidhje me bastet. Me bast ndanin mishin e
kurbanit të flijuar për idhujt dhe të therur me shortin e
shigjetë-zave.Arabëtbesoninnëfjalëte"Kahinëve","arrafëve"dh e
"munexh-xhimëve".

"Kahin" ishte ai që parashikonte të ardhmen. Ai e shpallte veten si
njohës i fshehtësive. Mes tyre kishte edhe të atillë që mendo-nin se
ishin pasues të xhinëve dhe se ata u sillnin lajme.

"Arraf" ishte ai që e konsideronte veten si njohës të ngjarjeve me
shkaqe dhe pasoja, të cilat i theksonte në situatat përkatëse. Ai e
qëllonte p.sh. se kush është vjedhësi, ku ka ndodhur vjedhja, çka është
vjedhur dhe përgjithësisht i qëllonte ngjarjet e përditshme.

"Munexhxhim" ishte ai që zbulonte kismetin dhe ngjarjet nëpërmjet
horoskopit dhe yjeve. Ky ishte astrolog. Besimi në fjalët e tij në
realitet paraqiste adhurimin e yjeve.

Arabët besonin në parashenja (isharet i keq) apo në pesimizëm. Ata
në këtë besim shkonin aq larg, saqë kalimin e maces përtej rrugës, ose
fluturimin e zogut përmbi kokë, e konsideronin fatkeqësi. I afroheshin
zogut apo kaprollit për ta trembur dhe, nëse ikte në anën e djathtë,
vazhdonin punën e filluar dhe e konsideronin hair, nëse ikte në anën e
majtë, ata e ndërprisnin punën e filluar duke e parë si parashenjë "të
keqe". Këtyre zakoneve shortare mund t’u shtohen edhe disa të tjera, si
p.sh.: mbajtja e shputës së lepurit rreth qafe, pastaj ndrojtja prej
disa ditëve apo muajve, prej disa kafshëve, shtëpive, grave, besimi në
armikun ose kryeparët. Gjithashtu, besonin se trupi i të vrarit nuk do
të qetësohet derisa të paguhet gjaku dhe se shpirti i tij do të rrijë
pezull duke thënë: "Ma ktheni trupin tim, ma ktheni trupin tim", ose
"më jepni ujë, më jepni ujë", e kur kryhej hakmarrja ose kur paguhej
gjaku, shpirti hynte përsëri në trup dhe trupi qetësohej.

Ja, kështu pra kanë besuar arabët paraislamikë, edhe pse kanë
pasur diçka nga besimi i Ibrahimit e, të cilin nuk e kanë braktisur
krejtësisht, si p.sh. lavdërimin e Ka’bes ose tavafin rreth Ka’bes,
kryerjen e haxhit, umres, qëndrimin në Arafat, Muzdelife dhe therjen e
kurbaneve. Por, gjithashtu, në të gjitha këto kanë futur edhe bid’ate -
risi.

Kurejshët thoshin: "Ne jemi bijtë e Ibrahimit dhe trashëgimtarë të
Ka’bes, ne jemi pronarët e saj dhe banorë të Mekës. Askush prej arabëve
nuk gëzon të drejta dhe pozita të tilla." Vetën e quanin "elhimes", ky
ishte emri i përbashkët i të gjithë pjesëtarëve të fisit Kurejsh, Kinan
dhe Xhedil. "Ne nuk guxojmë ta braktisim Haremin dhe t’i zhveshim
ihramet." Ata nuk qëndronin në Arafat e as që bënin ifaden nga Arafati,
por këtë e bënin nga Muzdelifeja. (Ifade është kthimi i përbashkët
grupor nga Arafati.)

Në lidhje me këtë Allahu Y thotë:

"Mandej kthehuni nga Arafati, siç kthehen të gjithë të tjerët dhe kërkoni ndjesë prej Allahut." (El-Bekare:199)

Ata po ashtu thoshin: "Ne himesët nuk guxojmë të marrim ushqim dhe
ta fërgojmë në gjalp gjersa jemi në ihrame. Ne nuk hyjmë në çadra nga
këmenda (lesh dhie ose deveje), por kur kemi nevojë të pushojmë,
pushojmë vetëm nëpër shtëpi përderisa jemi në ihrame." Gjithashtu
thoshin: " Kush ka ardhur në Tempull e me vete ka marrë ushqim, nuk
duhet ta hajë atë ushqim gjatë kohës së haxhit dhe umres."

Atyre që banonin jashtë haremit u urdhëronin që tavafin e parë
rreth Ka’bes ta bënin në rrobat e ndonjë himesi, e nëse nuk gjenin
petka përkatëse, meshkujt e bënin tavafin lakuriq. Femrat këtë e bënin
krejtësisht të zhveshura, me përjashtim të një këmishe të prerë. Në
lidhje me veshjen Allahu Y thotë: "O bijtë e Ademit, vishuni bukur
kurdo që të faleni!" (El-Araf: 31)

Nëse ndonjë mashkull a femër kishte nderin ta bënte tavafin në
teshat e veta, në të cilat kishte ardhur, atëherë pasi e kryente
tavafin, i flakte ato dhe nuk i përdorte më, as ai e as dikush tjetër.
E kishin zakon që të mos hynin në shtëpi nga dera kryesore, përderisa
ishin në ihrame, por në pjesën e mbrapme të shtëpisë bënin një të çelur
nëpër të cilën hynin dhe dilnin.

Këtë absurditet që e konsideronin bamirësi, Kur’ani e ka ndaluar,
ku qëndron: "...Nuk shprehet mirësia me të hyrët në shtëpi nga pjesa e
prapme, por mirësia qëndron në të ruajturit nga të këqijat. Hyni në
shtëpi nga dyert e tyre dhe druajuni Allahut." (El-Bekare: 189)

Të gjitha këto bindje fetare të arabëve paraislamikë kanë qenë
shirk i kulluar ose politeizëm. Po kështu janë edhe besimet në idhuj,
fall, në trille etj. Madje edhe hebrenjtë, të krishterët, mexhusijët –
adhuruesit e zjarrit, seb’ejët dhe të tjerët gjenin rrugë të volitshme
të hynin në Arabi me bindje dhe adetet e veta fetare. Hebrenjtë të
paktën kanë pasur dy periudha kur depërtuan me sukses në trevat e
Arabisë:

1. Shpërngulja e tyre gjatë fushatave luftarake të Asirisë dhe
Babilonisë në Palestinë. Fushata pushtuese ushtarake u nis si shkas i
presionit ndaj hebrenjve, për shkak të rrënimit të qyteteve dhe
tempujve të tyre nga vetë mbreti Buhatanaseri në vitin 589. para erës
së re.

Shumica e hebrenjve të robëruar dërgohen në Babiloni dhe prej aty
ndajnë tokën e braktisur prej Palestinës deri në Hixhaz, që të
vendoseshin në veri të Arabisë.

2. Pas pushtimit të Palestinës nga ana e Bizantit, nën udhëheqjen
e komandantit romak Betatsit, në vitin 70 të erës së re, bizantinët u
bëjnë presion hebrenjve dhe pasi rrënojnë tempujt e tyre, shumë fise
hebreje shpërngulen në Hixhaz. Ata zënë vend në Jethrib (Medinë),
Hajber dhe Tejma dhe ndërtojnë vendbanime, fshatra dhe kështjella.
Kështu depërton feja hebraike në Arabi, nëpërmjet muhaxhirëve ose
refugjatëve hebrenj. Hebrenjtë bëhen edhe faktor politik, për të cilët
flitej para ardhjes së Islamit, sidomos gjatë shekullit të parë të
Islamit. Kur fillon të përhapet Islami, në Arabi jetonin fiset e
njohura hebreje: Hajber, Nadir, Kurejdha, Mustalak, Kajnuka, kurse
shkrimtari i njohur Es-Semhudi në veprën e vet "Vefaul-Vefa", në faqen
116, përmend mbi njëzet fise hebreje.

Feja hebraike ka arritur në Jemen përmes Es’ad Ebi Kurebit, i cili
si luftëtar shkoi në Jethrib ku edhe pranoi besimin hebraik. Ai mori me
vete dy rabinë nga fisi Benu Kurejdha në Jemen.

Feja hebraike përhapej shpejt në Jemen, kështu që me ardhjen e
djalit të Es’adit, Jusufit, në pushtet, Dhu-Nuvasi i vërsulet të
krishterëve të Nexhranit dhe u bën thirrje ta pranojnë hebraizmin. Pasi
këta kundërshtojnë, ai i hedh në hendeqet e hapura dhe i djeg. Në zjarr
janë djegur pa dallimi meshkuj, femra, pleq e të rinj.

Thuhet se numri i viktimave ka qenë rreth 20 dhe 40 mijë veta. Kjo
ka ndodhur në tetor të vitit 523 të erës së re, kurse Kur’ani përmend
një pjesë të kësaj ngjarjeje në kapitullin "El-Buruxh".

Përhapja e Krishterimit në Arabi depërton krahas pushtimit të tokave arabe nga bizantinët dhe abisinasit.

Pushtimi i parë i Jemenit nga ana e Abisinisë u bë në vitin 340
para erës së re dhe zgjati deri në vitin 378. Në këtë periudhë në Jemen
fillon predikimi i Ungjillit në të gjitha krahinat. Atëbotë në Nexhran
vjen një besimtar i madh i quajtur Fimijan dhe i thërret nexhranët në
fenë e krishterë. Si besimtar i devotshëm që ishte, populli i beson dhe
pranon Krishterimin menjëherë pas udhëheqësit të vet, Malbuit.

Kur abisinasit hynë në Jemen, shkelën atë që kishte bërë
Dhu-Nuvasi, kurse Ebreheja merr pushtetin. Ai filloi ta zgjerojë
Krishte-rimin shumë shpejt dhe me përmasa të gjera, saqë deshi që në
Jemen të ndërtonte Ka’ben, që rolin dhe rëndësinë e Mekës ta kishte
Jemeni. Ebreheja u nis ta rrënonte Ka’ben në Mekë, por merr ndë-shkimin
e merituar të Allahut Y në këtë dhe në atë botë.

Krishterimin e pranojnë fiset arabe Gassasin, Taglib, Tajj dhe
disa të tjerë që kufizoheshin me Bizantin, këtë e pranojnë edhe disa
sundimtarë të Hirasë.

Besimin farisej apo idhujtarinë në zjarr, ose në arabisht
mexhusijë, kryesisht e pranuan arabët që jetonin në viset kufitare nga
Persia. Ithtarë të këtij besimi ka pasur edhe në Irak dhe në Bahrejn,
sidomos në Ahsa dhe Hixhër, qytete të Bahrejnit, si dhe në bregun e
gjirit Arabik. Këtë besim e kanë ndjekur edhe Jemenasit gjatë dominimit
persian.

Mbi sebeizmin na flasin shumë gërmime arkeologjike në Irak.

Ky ka qenë besimi i popullit të Ibrahim Kaldejsit. Kaldejsët kanë
qenë popull semit që u kanë besuar astrologëve dhe astrologjisë. Këtë
lloj besimi në të kaluarën e kishin përvetësuar banorët e Shamit dhe të
Jemenit. Por, pas vërshimit të Krishterimit dhe të Hebraizmit, ky besim
filloi t’i humbte ithtarët e vet. Megjithatë, edhe më tutje ekzistonin
besimtarë të këtillë të përzier me fariseizëm, sidomos në Irak dhe në
brigjet e gjirit Arabik.
_________________

Vizitor · 13 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:41

Vizitor

Gjendja fetare

Islami i gjen të tëra këto religjione dhe besime tek arabët, që ishin duke u dobësuar dhe duke stagnuar.

Idhujtarët që deklaronin se duke ndjekur fenë e Ibrahimit e, ishin larg
urdhrave dhe ndalesave të sheriatit të Ibrahimit dhe larg
ahlakut-moralit të Ibrahimit e. Ishin zhytur thellë në lajthitje dhe
mëkate, prandaj me kohë ata përvetësuan idhujtarinë, politeizmin, me të
gjitha zakonet shoqëruese të tij. E tërë kjo ka lënë gjurmë të thella
në vetëdijen shoqërore, politike dhe fetare të këtij populli.

Hebraizmi shndërrohet në dyfytyrësi dhe në diktaturë. Prijësit
hebrenj u bënë zotër të kombit të tyre. Ata i gjykonin njerëzit dhe
ndikonin në fatin e tyre. Para tyre njerëzit jepnin llogari për gabimet
private, madje edhe për fjalën e shqiptuar në përshpëritje. Tërë
preokupimi i tyre ishte pushteti dhe pasuria. Besimi i vërtetë
dobëso-hej, ndërsa zgjerohej ateizmi, herezia dhe indiferenca ndaj
mësimit, që Allahu Y nxit dhe urdhëron secilin ta nderojë këtë, pra
mësimin dhe diturinë.

Krishterimi ishte besim që kishte filluar të shtrëngonte mendjen.
Kjo ishte përzierje e çuditshme e Zotit dhe njeriut. Prandaj nuk ka
lënë gjurmë të thella dhe të vërteta tek arabët, për shkak të
doktrinarizmit të ndryshëm dhe reflektimit të tij në mënyrën e jetës së
tyre, që e jetonin e të cilën nuk mund ta braktisin.

Gjendja e besimeve të tjera tek arabët ka qenë sikurse gjendja e
politeistëve - mushrikëve. Zemrat e tyre kanë qenë të ngjashme, sikurse
zakonet, bindjet fetare dhe pikëpamjet e tyre mbi botën.
_________________

Vizitor · 14 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:42

Vizitor

SHOQËRIA PARAISLAMIKE ARABE

Pas trajtimit të gjendjes politike dhe fetare në Gadishullin Arabik,
tani të themi diçka shkurtimisht për rrethanat shoqërore dhe ekonomike
të asaj periudhe.

Rrethanat shoqërore

Arabët kanë pasur disa shtresa shoqërore me dallime të theksuara
ndërmjet tyre. Marrëdhëniet mes njerëzve të parisë (të fiseve) kanë
qenë në shkallën e ngritjes dhe të përparimit. Njerëzit kishin lirinë e
të shprehurit dhe vullnetin e lirë. Kur dikush dëshironte t’i
lavdëronte virtytet arabe, bujarinë, trimërinë, parësinë etj., shprehej
me vargje të cilat i thurte aty për aty.

Gruaja ishte në gjendje, nëse dëshironte, t’i paqësonte fiset e
tëra, apo edhe t’i fuste në grindje, në ato përmasa, saqë mund të
shkaktoheshin gjakderdhje dhe luftëra.

Megjithatë, mashkulli ishte kryefamiljar dhe mbartës i fjalës
kryesore në shtëpi. Gruaja dhe burri ishin të lidhur me martesë, me
lejen e prindit apo kujdestarit të saj, ajo nuk kishte të drejtë të
kundërshtonte.

Te shtresat e tjera mbretëronte zakoni i përzierjes së mashkullit
dhe femrës. Kjo nuk mund të shpjegohet ndryshe, përveçse aty ka
mbretëruar amoraliteti, paturpësia, shfrenimi dhe prostitucioni.

Ebu Davudi transmeton nga Aishja radijAllahu anha, se kurorëzimi në periudhën paraislamike është bërë në këto mënyra:

1. Ekzistonte martesa sikurse kjo e sotmja. Djalit i gjenin vaj-zën, e kërkonin, pastaj kurorëzoheshin.

2. Burri i thoshte gruas, pas përfundimit të ciklit mujor, shko te
filan njeri dhe kërko të jetosh me të. Burri i saj nuk i afrohej derisa
konstatohej se kishte mbetur shtatzënë me atë njeri. Nëse mbetej
shtatzënë, burri e merrte përsëri, nëse dëshironte. Kështu vepronte në
rast se të gjithë fëmijët i kishin vajza, e dëshironte të kishte djalë.
Kjo lloj martese quhej "nikahul-istibdai."

3. Mblidhej grupi prej tre deri në dhjetë persona dhe të gjithë
bënin marrëdhënie seksuale me një grua. Nëse mbetej shtatzënë, pas
lindjes, ajo i thërriste të gjithë pjesëmarrësit në këtë akt të
turpshëm, e që ishin të detyruar të vinin, dhe zgjidhte atë që
dëshironte, të bëhej baba i foshnjës së saj. Ky e pranonte fëmijën dhe
i jepte emrin familjar.

4. Te gruaja vinin shumë njerëz, e ajo nuk guxonte të refuzonte
asnjërin prej tyre. Këto parimisht kanë qenë gra publike, në dyert e
veta vinin flamuj si shenja njohjeje të shtëpisë së tyre. Çdokush që
dëshironte të shkonte te ky soj grash, e dinte se ku duhej shkuar. Nëse
ndonjëra prej tyre mbetej shtatzënë dhe lindte foshnjën, atë-herë
tuboheshin të gjithë ata që e kishin vizituar dhe thirrnin ekspertin
(njohësin e mirë të gjurmëve). Ai e merrte foshnjën në prehër dhe
zgjidhte enigmën se cili prej tyre ishte babai. Pasi konstatonte se
cili ishte babai i foshnjës, sipas disa normash të tij, atëherë ky
ishte i detyruar ta merrte foshnjën, t’i jepte emrin e vet dhe të
kujdesej për të.

Me ardhjen e Shpalljes, Allahu Y i anuloi të gjitha këto lloje martesash dhe lejoi vetëm martesën e sotme islamike.

Tek arabët paraislamikë ekzistonte edhe një mënyrë tjetër e
martesës, përkatësisht mashkulli, si fitues në dyluftim, fitonte gruan
e ardhshme. Fëmijët e lindur nga këto lidhje nuk kanë pasur kurrfarë të
drejtash atësie, por kanë qenë të turpëruar gjatë tërë jetës.

Është e njohur se arabët e periudhës paraislamike kanë pasur
mundësi të kenë gra sa kanë dëshiruar. Madje njëkohësisht bënin kurorë
me dy motra, si dhe me gratë e baballarëve të tyre, nëse mbeteshin të
veja apo të lëshuara. Në lidhje me këtë na flet Kur’ani në ajetet 22
dhe 23 të kaptinës "En-Nisa". Gjithashtu, burrat kanë pasur të drejtë
t’u jepnin grave shkurorëzime me numër të pakufizue-shëm.

Amoraliteti dhe shfrenimi mbretëronin te të gjitha shtresat e
shoqërisë paraislamike arabe. Nuk mund të veçohet asnjë shtresë e
shoqërisë, përveç rasteve individuale, që kanë çuar jetë të moralshme
dhe që lavirinë e kanë konsideruar si amoralitet dhe si turp të madh.

Robëreshat e blera kishin më tepër favore sesa ato të luftës. Arabët nuk e konsideronin të turpshme jetesën me robëresha.

Ebu Davudi transmeton nga Amër b. Shu’ajbi, e ky nga babai i vet,
pastaj nga gjyshi, i cili ka thënë: "Një njeri ka thënë: filan filani
është djali im. Para Islamit ka jetuar me një robëreshë, prandaj
Resulullahu e i thotë: "Islami nuk pranon një martesë të tillë, koha e
xhahilijetit ka kaluar, fëmija është i atij në shtratin e të cilit
lindet, ndërsa shkelja e kurorës është e ndaluar".

Tregimi mbi grindjen mes Sa’d b. Vekkasit dhe Abd b. Zum’atit
rreth djalit të robëreshës së Zum’atit është i njohur. Djali është
quajtur Abdu-r-Rahman b. Zum’ah. Raporti mes prindit dhe fëmijëve mund
të klasifikohet në disa kategori. Ka pasur nga ata që tho-shin:
"Fëmijët tanë janë mëlçitë tona që ecin nëpër tokë", ndërsa ka pasur
edhe të tillë që i mbytnin vajzat e veta ose i shtinin të gjalla në
dhe, duke iu drojtur turpit, e ka pasur edhe nga ata që i mbytnin në
barkun e nënës duke iu frikësuar varfërisë dhe turpit. Në lidhje me
këtë na flet Kur’ani në këto ajete: El-enam: 151; En-Nahël:58-59;
El-Isra’:31 dhe Et-Tekuir: 8.

Megjithatë nuk mund të themi se ky ka qenë aspekt mbizotërues i
etikës dhe i moralit. Për arabët ka qenë shumë e rëndësishme që të
kishin shumë djem, të cilët do të luftonin për atdheun e vet.
Marrëdhëniet ndërmjet vëllezërve, nipërve si dhe ndërmjet kushërinjve
të tjerë, kanë qenë të bazuara në lidhjet e forta të gjakut. Kanë
jetuar për patriotizmin fisnor dhe për të kanë vdekur. Fryma e
bash-kimit mbretëronte në suazat e një fisi, dhe kjo e rriste më tepër
patriotizmin. Bazë e rendit shoqëror të një fisi ka qenë patriotizmi
individual dhe atdhedashuria e gjakut. I përmbaheshin një rregulli të
pashkruar: "Ndihmoji vëllait tënd qoftë ai i drejtë a jo". Natyrisht,
ky parim nuk ka qenë në pajtim me parimin e doktrinës islame që thotë:
"Ndihma e tiranit duhet të jetë e tillë, që ta pengojë krye-rjen e
tiranisë".

Garimi në origjinë dhe ndershmëri (mburrje) shpeshherë ka qenë
shkas për shpërthimin e luftërave ndërmjet tyre, madje edhe në mesin e
atyre fiseve që kanë pasur babain të përbashkët. Kjo ka ndodhur mes
fiseve Evs dhe Hazrexh, Abes dhe Zuhjan, si dhe Bekër dhe Taglib, e
disa të tjerëve. Ndërkaq, marrëdhëniet shoqërore mes fiseve me origjinë
të ndryshme nuk kanë qenë të forta dhe të fuqi-shme. Ato
shkatërroheshin në luftëra të përgjakshme. Në raste të veçanta
kryeparët e fiseve organizonin tubime publike në të cilat vinin fise të
ndryshme, sidomos në muajt e shenjtë, muajt e haxhit. Këta muaj kanë
pasur rëndësi të madhe për arabët, sepse gjatë këty-re muajve ata
rivendosnin marrëdhëniet normale njerëzore dhe zgji-dhnin shumë
probleme jetësore.

Thënë shkurtimisht, rrethanat shoqërore kanë qenë në gjendje të
mjerueshme, e si mos të ishte kështu, kur ndër arabët mbretëronte
injoranca dhe bestytnia, kurse bota jetonte në politeizëm dhe në
ideologji të errët. Gratë bliheshin dhe shiteshin. Ato trajtoheshin si
ndonjë gjësend, derisa mashkulli nuk ka pasur kurrfarë kufizimesh, as
njerëzore e as morale. Ka jetuar si ka dashur dhe me kë ka dashur vetë.

Pushtetin e ndanin pasanikët, të cilët i mbushnin arkat me Flori në kurriz të të varfërve, apo të pushtetit, i cili gjithnjë ka qenë i gatshëm të luftonte.
_________________

Vizitor · 15 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:43

Vizitor

Gjendja ekonomike

Gjendja ekonomike gjithnjë ka qenë rezultat i rrethanave shoqërore. Kjo
më së miri shihej në standardin jetësor të njerëzve të asaj kohë.
Tregtia ka qenë burimi kryesor i sigurimit të mjeteve materiale për
jetesë, e ushtrohej vetëm atëherë kur rrugët ishin të sigurta dhe në
kohë paqeje. Kjo ka qenë gati e pamundur në trevat arabe, përveç në
muajt e shenjtë. Gjatë këtyre muajve organizoheshin panaire të njohura
tregtare. Vendpanairet e njohura kanë qenë ("suk" - çarshi) Ukadh,
Dhu-l-Mexhaz, Maxhne dhe shumë të tjera.

Zejtaria dhe strukturat e tjera prodhuese nuk kanë qenë të
zhvilluara dhe për arabët kanë qenë diçka e huaj, bile më e huaj se për
çdo popull tjetër. Shumë lloje të zejtarisë kanë lulëzuar në Jemen dhe
në Hira, kurse më të njohurat kanë qenë: përpunimi i lëkurës dhe i
tekstilit, ndërsa banorët e Arabisë qendrore merreshin me bleg-tori dhe
me bujqësi.

Gratë arabe tirrnin lesh dhe thurnin veshmbathje, por më së
tepërmi për nevojat e veta dhe të luftëtarëve, sepse e tërë kjo ka qenë
e rrezikuar nga plaçkitja e sulmuesve, prandaj as që mund të bëhej
fjalë për ndonjë prodhimtari. Është me rëndësi të përmendet se,
kryesisht mbretëronte një gjendje e tërësishme varfërie, skamjeje dhe
urie.
_________________

1 Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:19

Vizitor

2 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:26

Vizitor

3 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:27

Vizitor

4 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:29

Vizitor

5 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:30

Vizitor

6 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:31

Vizitor

7 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:32

Vizitor

8 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:33

Vizitor

9 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:34

Vizitor

10 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:35

Vizitor

11 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:36

Vizitor

12 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:38

Vizitor

13 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:41

Vizitor

14 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:42

Vizitor

15 Re: Nektari i vulosur i Xhennetit prej 2/4/2009, 22:43

Vizitor